Znów zaczyna się grzebanie przy naszych emeryturach? Co kombinuje Rada Dialogu Społecznego w sprawie zmian w kontach IKE i IKZE?

Od kilku dni piszą do mnie zaniepokojeni czytelnicy „Subiektywnie o Finansach” i alarmują: znów będzie mącenie przy zasadach programów emerytalnych! Czy ktoś znów chce zmienić zasady funkcjonowania kont IKE i IKZE? I czy to może zagrażać Waszym oszczędnościom na tych kontach? Czy mogą się zmienić preferencje podatkowe? Recenzuję pomysły na zmiany w programach emerytalnych, które zgłasza Rada Dialogu Społecznego

W Radzie Dialogu Społecznego (do której należą przedstawiciele pracodawców, związków zawodowych i urzędników rządowych) od roku trwały prace nad rekomendacjami dla polskiego systemu oszczędzania na emeryturę. Kilka dni temu Piotrek Skwirowski (mój dawny druh, pracowaliśmy w jednym newsroomie) opisał w „Rzeczpospolitej” ustalenia tej grupy. Przyznam, że początkowo zupełnie się nie przejąłem – w końcu Rada Dialogu Społecznego jest tylko ciałem doradczym – ale kiedy zauważyłem niepokój w oczach kilkorga moich współpracowników, to zacząłem się sprawą interesować.

Nie ma wątpliwości, że dodatkowe oszczędzanie na emeryturę w Polsce jest w Polsce wspierane w sposób niezwykle bałaganiarski. Jest mnóstwo możliwości, ale rozpoznać się w nich jest dużym problemem. Mamy konta IKE (nagradzane brakiem podatku Belki przy wypłacie), konta IKZE (nagradzane „na bieżąco” ulgą w PIT, ale na końcu karane podatkiem od aktywów), konta PPK (nagradzane dopłatami od pracodawcy i domyślnie obowiązkowe dla pracowników), a do tego PPE (dodatkowe programy emerytalne o konstrukcji podobnej do PPK). Jest jeszcze europejski „klon” IKE, czyli program OIPE, który w Polsce się nie przyjął.

Jest super, jest super, więc o co Wam chodzi?

Można powiedzieć: jest super, każdy znajdzie coś dla siebie. Ale afektów nie widać. W IKE oszczędza 1,2 mln ludzi, na kontach IKZE pieniądze ma tylko 770 000). „Elektorat” liczbowo największy jest w PPK, ale jak poskrobać głęboko, to pieniędzy jest tam jeszcze niewiele, a realnie partycypujących ludzi góra 2 mln. W sumie w tych wszystkich mechanizmach mamy 100 mld zł. Dużo kasy, ale na przeciętnego oszczędzającego przypadnie góra 50 000 zł. Dodatkowa emerytura przez kilka, kilkanaście miesięcy.

Coraz bardziej mam wrażenie, że to nie jest kwestia bałaganu i nadmiaru propozycji, lecz braku świadomości i braku pieniędzy. Co prawda większość Polaków ma oszczędności, ale tylko 15% zgłasza kwotę większą, niż 50 000 zł. Cała reszta ma mało, albo nic. Nawet jeśli chcieliby inwestować, to nie wiedzą jak się za to zabrać. Inwestowanie jest coraz łatwiejsze – są fundusze ETF, są robodoradcy „składający” za klientów portfele, jest coraz więcej zwykłych funduszy inwestycyjnych o ciekawych sposobach lokowania pieniędzy, są aplikacje do inwestowania, w których inwestowanie ogranicza się do kilku kliknięć.

——————

ZAPROSZENIE: 

TFI UNIQA proponuje nowy, prosty sposób inwestowania – uDoradcę. To usługa doradztwa inwestycyjnego, dostępna nawet dla osób nieposiadających dużych pieniędzy, która – na podstawie odpowiedzi na pytania i analizy potrzeb – dobiera automatycznie gotowy portfel złożony z kilku funduszy, który można zasilić jednym przelewem. Zachęcam do założenia konta i przynajmniej do sprawdzenia (z czystej ciekawości), jaki uDoradca wymyśli dla Was portfel. Zainwestować, nie zainwestować, popatrzeć warto… Recenzję tej usługi możecie przeczytać tutaj. UNIQA TFI jest Partnerem edukacyjnym i komercyjnym „Subiektywnie o Finansach”

——————

Ale większość Polaków się boi, że kasa – w większości przypadków pierwsza poważna kasa, której się dorobili w życiu – zginie w czarnej dziurze. Nie wiedzą o procencie składanym, o tym jak ważna jest systematyczność, jak dywersyfikacja ogranicza wahliwość i zmniejsza ryzyko. Czy mącenie przy zasadach działania IKE i IKZE przypadkiem nie spowoduje, że Polacy będą bali się jeszcze bardziej?

Co kombinuje Rada Dialogu Społecznego? Chcą połączyć IKE i IKZE

Rada Dialogu Społecznego proponuje połączenie IKE i IKZE w jeden produkt IKE+. Limit wpłat wynosiłby 36 000 zł rocznie (czyli byłby sumą obecnych limitów). Z artykułu nie wynika która ulga podatkowa miałaby być zachowana – nie płaciłoby się podatku Belki przy wypłacie czy odliczałoby się wpłaty od podatku PIT? Obie ulgi naraz chyba nie wchodziłyby w grę (chyba, że zmiana polegałaby tylko na „sklejeniu” dwóch dotychczasowych kont, ale to chyba bez sensu). Likwidacja jednej z nich (nawet przy zachowaniu praw nabytych dla już zgromadzonych oszczędności) – byłaby niebezpiecznym precedensem.

Drugą zmianą – dużo fajniejszą – byłoby wprowadzenie „parasolowatości” oszczędzania na emeryturę. Czyli w ramach IKE+ można byłoby oszczędzać w wielu miejscach jednocześnie: kupować obligacje oszczędnościowe, mieć fundusze inwestycyjne i ETF-y, inwestować w akcje. To bardzo fajny pomysł. Dziś trzeba się zdecydować na jedną instytucję finansową, która niekoniecznie ma wszystkie możliwości w ofercie. Pewnie trzeba by urzeźbić jakiś system – oparty na otwartej bankowości – w którym klient mógłby podglądać swoje oszczędności emerytalne w wielu miejscach.

Trzeci z najważniejszych pomysłów to wzmocnienie zachęt podatkowych, m.in. młodzi ludzie mieliby możliwość otrzymania większych ulg podatkowych, niż te standardowe (mogli sobie skumulować na późniejszy czas ulgi „zaindeksowane” od 16. roku życia, bo od tego momentu można mieć IKE i IKZE). Gdyby została utrzymana ulga w PIT, to powinna być zwiększona do 32% i liczona od podatku, a nie od dochodu (jak teraz). Czyli odkładanie na emeryturę dużo bardziej by się mogło opłacać. A za systematyczne wpłaty do programu emerytalnego państwo przyznawałoby dodatkowe premie (trochę na kształt dopłat państwowych w PPK, tylko większe). Pomysłów jest więcej, ale te trzy są – moim zdaniem – najistotniejsze. I co, dobra Rada (Dialogu Społecznego)?

CZYTAJ TEŻ:

Jak zachęcić Polaka do oszczędzania na wakacje?

Powiem tak: jeśli chcecie zachęcić ludzi do oszczędzania na emeryturę, to po pierwsze nie podrywajcie zaufania do istniejących narzędzi. IKE+ byłoby dobrym pomysłem, gdyby nie to, że Polacy i tak uważają, że państwo przyjdzie i im zabierze pieniądze na emeryturę. Dlatego pierwsza zasada musi brzmieć: nie ruszamy tego, co jest. Można próbować wprowadzić IKE+, a po jakimś czasie spróbować zachęcić do przenoszenia tam oszczędności ze „starych” IKE i IKZE. Ale tylko dobrowolnie, bez żadnego przymusu.

Jeśli chodzi o preferencje podatkowe: nie ma takiej ulgi, która przekonałaby do oszczędzania na emeryturę, jeśli ktoś nie czuje takiej potrzeby. A jeśli ją czuje (i ma pieniądze), to będzie oszczędzał nawet bez ulgi. Skoro mało kto wykorzystuje obecne ulgi, to ich zwiększanie prawdopodobnie i tak nic nie da. W społeczności „Subiektywnie o Finansach” widzę rosnące zainteresowanie oszczędzaniem na emeryturę, ale wynika to z ogólnie coraz większej świadomości, że emerytura z ZUS nie zapewni minimum egzystencji.

Uważam, że oszczędzanie na emeryturę, czy po prostu na wakacje trwające do końca życia, stanie się modne wtedy, gdy ludzie będą widzieli, że to się opłaca. Rada Dialogu Społecznego o tym nie wspomniała. Wystarczy zapewnić coraz więcej fajnych spółek na warszawskiej giełdzie, dać więcej możliwości inwestowania w obligacje korporacyjne największych firm, tworzyć pasjonujące historie o prywatnych firmach, których każdy może być współwłaścicielem, promować inwestowanie dywidendowe. Po prostu dajcie więcej możliwości, a my już sobie poradzimy. Mam rację, Droga Społeczności?

———————————

ZOBACZ „SUBIEKTYWNIE O FINANSACH” W YOUTUBE:

„Subiektywnie o Finansach” jest też na Youtube. Cotygodniowy „Magazyn”, raz w miesiącu duża rozmowa, a poza tym komentarze i wideofelietony poświęcone Twoim pieniądzom oraz poradniki i zapisy edukacyjnych webinarów. Koniecznie subskrybuj kanał „Subiektywnie o Finansach” na platformie Youtube. Polub, komentuj, podaj dalej, pomóż nam się rozwijać!

———————————

ZAPROSZENIE [REKLAMA]:

>>>INWESTUJ GLOBALNIE W SAXO BANKU: Poznaj Saxo Bank – duński bank dla inwestorów, któremu zaufało ponad 1,5 mln klientów, powierzając ponad 150 mld euro aktywów. Dzięki platformom Saxo możesz inwestować na ponad 50 giełdach na całym świecie, m.in. w akcje, ETF-y i obligacje. Polscy inwestorzy mają dostęp do obsługi klienta w języku polskim oraz raportu podatkowego ułatwiającego rozliczenie PIT. Sprawdź szczegóły promocji, w ramach której nowi klienci mogą otrzymać równowartość do 250 euro na pokrycie prowizji przez pierwsze trzy miesiące. Sprawdź tutaj. [UWAGA: Handel instrumentami finansowymi jest ryzykowny. Zawsze najpierw upewnij się, że rozumiesz to ryzyko. Materiał powstał w ramach płatnej współpracy z Saxo Bankiem].

>>> SPRAWDŹ OFERTĘ UNICREDIT: To bezwarunkowo darmowe konto i karta płatnicza z bardzo dobrymi kursami wymiany walut przy płatnościach, dużo możliwości personalizowania ustawień (limity, blokada karty) oraz wsparcie telefoniczne w każdym momencie. Nowoczesna platforma inwestycyjna, dzięki której można inwestować samodzielnie w 2800 instrumentów finansowych na 14 rynkach, w pięciu walutach i z niskimi prowizjami, albo zainwestować w jeden z kilku portfeli modelowych lub w globalne fundusze inwestycyjne. Sprawdź tutaj.

>>> OSZCZĘDZAJ NA EMERYTURĘ Z UNIQA TFI: Jedną z opcji inwestowania długoterminowego są fundusze inwestycyjne TFI UNIQA. W ofercie TFI UNIQA są fundusze pozwalające łatwo i bezpiecznie (czyli poprzez firmę, która ma siedzibę w Polsce, ma polskojęzyczną obsługę i spełnia wszystkie standardy wyznaczone przez polskich regulatorów) zainwestować pieniądze na całym świecie. Część funduszy ma bardzo niską opłatę za zarządzanie (0,5% w skali roku). Te fundusze można kupić przez internet, w ramach programu „Tanie Oszczędzanie”

>>> ZŁOTO I SREBRO KUPUJ W GOLDSAVER LUB GOLDENMARK: Jeśli chcesz się zabezpieczyć przed kryzysem zadłużenia, dewaluacją walut i dedolaryzacją świata – kupuj złoto u wiarygodnego portnera. Goldsaver (internetowy sklep, w którym możecie kupować uncję złota w częściach) oraz Goldenmark (sieć sklepów, w których możecie kupować złoto, srebro, inne metale szlachetne, a także biżuterię i inwestycje alternatywne) to moi partnerzy w zakupach metali szlachetnych. Wystarczy zarejestrować się tutaj i złożyć zamówienie.

>>> INWESTUJ PRZY ZAKUPACH Z TRADE REPUBLIC. Poznaj Trade Republic, nowy bank na polskim rynku. Ma już ponad 10 mln klientów, działa w 17 krajach strefy euro. W Polsce oferuje uczciwe konto oszczędnościowe z oprocentowaniem 6% do kwoty 200 tysięcy złotych, a powyżej zgodne ze stopą procentową NBP (bez żadnych promocji, ograniczeń czy warunków), darmową kartę płatniczą z 1% cashbacku oraz możliwość inwestowania w akcje, ETF-y i inne aktywa na całym świecie. A to wszystko jest „opakowane” w niemiecką gwarancję dla depozytów do 100 000 euro. Kliknij tu lub grafikę i dołącz do Trade Republic! Możesz również zeskanować kod QR.

Jedną z rzeczy odróżniających Trade Republic od innych platform inwestycyjnych działających na polskim rynku jest darmowy plan inwestycyjny, którego posiadacze są zwolnieni z opłat za transakcje (100% pieniędzy jest inwestowanych) oraz mogą otrzymać „dopłatę” od Trade Republic, jeśli płacą kartą tego banku w sklepach. Zatem można inwestować nawet na zakupach.

>>> ZBUDUJ PORTFEL INWESTYCJI NA POLSKIEJ GIEŁDZIE Z TFI PZU: Osoby aktywnie inwestujące na warszawskiej giełdzie otrzymały niedawno kompleksowy zestaw funduszy ETF „pierwszego wyboru” – czyli obejmujący wszystko, w co może inwestować niezbyt wybredny inwestor. Z ETF-ów od TFI PZU, notowanych na warszawskiej giełdzie, można zmontować zarówno całościowy portfel, zawierający akcje (ETF śledzący WIG20 plus mWIG40 oraz taki śledzący MSCI World), obligacje (ETF-y śledzące obligacje stało- i zmiennokuponowe), jak i inwestycje alternatywne (ETF śledzący ceny złota), w dowolnych proporcjach procentowych. Albo wykorzystać te ETF-y jako stabilizator portfela złożonego z polskich i globalnych akcji, obligacji skarbowych i korporacyjnych. Szczegóły tutaj.

———————————

ZAPISZ SIĘ NA NASZE NEWSLETTERY:

>>> W każdy weekend sam Samcik podsumowuje tydzień wokół Twojego portfela. Co wydarzenia ostatnich dni oznaczają dla Twoich pieniędzy? Jakie powinieneś wyciągnąć wnioski dla oszczędności? Kliknij i się zapisz.

>>> Newsletter „Subiektywnie o Świ(e)cie i Technologiach” będziesz dostawać na swoją skrzynkę e-mail w każdy czwartek bladym świtem. Będzie to podsumowanie najważniejszych rzeczy, o których musisz wiedzieć ze świata wielkich finansów, banków centralnych, najpotężniejszych korporacji oraz nowych technologii. Kliknij i się zapisz.

———————————

ZAPLANUJ ZAMOŻNOŚĆ Z SAMCIKIEM:

Myślisz, że nie masz szans na żywot rentiera? Że masz za mało oszczędności? Że za mało zarabiasz? Że nie umiał(a)byś dobrze ulokować pieniędzy, gdybyś je miał(a)? W tym e-booku pokazuję, że przy odrobinie konsekwencji, pomyślunku i, posiadając dobry plan, niemal każdy może zostać rentierem. Jak bezboleśnie oszczędzać, prosto inwestować i jak już teraz zaplanować swoje rentierstwo – o tym jest ten e-book. Praktyczne rady i wskazówki. Zapraszam do przeczytania – to prosty plan dla Twojej niezależności finansowej. Polecam też trzy inne e-booki: o tym, jak zrobić porządek w domowym budżecie i raz na zawsze wyjść z długów, jak bez podejmowania ryzyka wycisnąć więcej z poduszki finansowej i jak oszczędzać na przyszłość dzieci.

——————————

zdjęcie tytułowe: Pixabay