Jak pan Mirosław (nie) został wilkiem z Wall Street. Chciał zarobić na amerykańskich akcjach i wpłacał dolary do funduszu. Ale ten… zrobił coś dziwnego

Dolary to twarda, porządna waluta. Pan Mirosław wkładał więc swoje dolary do funduszu MetLife Akcji Amerykańskich. Ale tuż po wygranej Joe Bidena w wyborach prezydenckich w USA fundusz niespodziewanie poinformował go, że wkrótce będzie mógł wyjąć tylko złotówki. „Taka jest nasza decyzja biznesowa” – mówią w MetLife. Ale co z dolarami pana Mirosława?

Inwestowanie za Oceanem nie jest już w Polsce czymś wyjątkowym. Mamy na „Subiektywnie o finansach” dwa solidne artykuły, które opisują jak kupować akcje Tesli, czy Apple. Nie jest to jakoś bardzo skomplikowane, więc jeśli ktoś ma dosyć inwestycji w „upaństwowioną” warszawską giełdę, to droga w świat stoi otworem. Więcej na ten temat piszemy w cyklu edukacyjnym „Inwestuj świadomie”.

Oczywiście, nie każdemu może się chcieć śledzić bieżące wydarzenia na Wall Street. Dla takich osób dostępna jest oferta ETF-ów i tradycyjnych, działających w Polsce funduszy inwestycyjnych amerykańskich spółek. Z takiego funduszu, Metlife Subfundusz Akcji Amerykańskich USD, korzystał pan Mirosław. Korzystał, aż dostał list z „pocałunkiem śmierci”.

Czytaj też: Fundusz inwestycyjny to nie forteca. Nie trzeba się męczyć, żeby go „zdobyć”. Tłumaczę krok po kroku jak stać się uczestnikiem funduszu. Bezpiecznie. Przez internet

Czytaj też: Czas ulokować część oszczędności poza bankiem. Ale jak znaleźć firmę zarządzającą pieniędzmi, która nie obciąży naszych pieniędzy wysokimi opłatami?

Ryzyko walutowe dotknęło pana Mirosława. Ale nie tam, gdzie się spodziewał

Metlife Subfundusz Akcji Amerykańskich USD to fundusz dla koneserów, o czym świadczą nie za duże aktywa w kwocie 27 mln zł.  88% inwestowanych przez klientów środków lokowanych jest na rynku amerykańskim, reszta w głównie Europie Zachodniej. Fundusz, który inwestuje (za pośrednictwem jeszcze innych funduszy) głównie w spółki technologiczne, finansowe i medyczne, radził sobie całkiem dobrze – w 2019 r. wykręcił 19% wzrost wartości jednostki, a w ubiegłym roku skutecznie odrobił straty po pandemicznym dołku.

Jednostki funduszu są wyceniane w polskich złotych, a minimalna wpłata to dostępne dla każdego 500 zł lub 200 dol. Ale to fundusz dolarowy, co oznacza, że wpłat (i wypłat) można też dokonywać w amerykańskiej walucie, a wycena jednostki jest obliczana na podstawie kursu NBP. To dodatkowy czynnik ryzyka – firma F-Trust, która dystrybuuje między innymi takie fundusze, tłumaczy to w obrazowy sposób:

„Klient kupuje za złotówki fundusz zagraniczny w dolarze amerykańskim i utrzymuje w swoim portfelu jednostki uczestnictwa przez dwanaście miesięcy. Po tym okresie okazuje się, że inwestycja była umiarkowanie trafiona, wzrost wyceny funduszu wyniósł jedynie 2%. Ale jednocześnie w tym czasie kurs dolara umocnił się do złotówki o 10%. Co z tego wynika dla klienta? Otóż faktyczny wzrost wartości jego inwestycji wynosi 12%”

To tylko jedna strona medalu. Druga nie jest tak optymistyczna – jeśli trend się odwróci, a np. nasz fundusz zyska 2%, ale to złotówka się umocni (czyli dolar potanieje) to możemy być na minusie. Ryzyko można by zminimalizować wpłacając dolary i wyceniać funduszu w dolarach, ale mało jest na polskim rynku funduszy wycenianych bezpośrednio w amerykańskiej walucie, nienarażonych na takie wahania. Na prawie 900 dostępnych na stronie Bankier.pl funduszy, tych wycenianych w dolarach jest niewiele ponad 20. Jednostki funduszu MetLife również nie były wyceniane w USD, o czym boleśnie przekonał się pan Mirosław.

Czytaj też: Pandemia jest już z nami bity rok. Kogo zaraza „ozłociła”, a kto na niej stracił? Które inwestycje okazały się strzałem w dziesiątkę? Jest kilka zaskoczeń

Czytaj też: Jak Polacy oswajają fundusze inwestycyjne w erze zerowych stóp procentowych? Oto pięć tajemnic polskiego inwestora. Nie wszystkie bolesne

Dolary, których nie było? Kupujesz TFI i czytasz kartę produktu. To za mało

Nasz czytelnik relacjonuje jak doszło do tego, że został wprowadzony w błąd przez towarzystwo funduszy. Było tak:

„19 listopada otrzymałem pismo obligujące mnie do odkupienia w ciągu 7 dni jednostek funduszu, jeśli chcę zachować wpłacane dolary, bo inaczej jednostki te zostaną automatycznie przewalutowane na PLN z dniem 4 grudnia”

Pan Mirosław kwestionuje tryb, w jakim firma poinformowała go o zobligowaniu do wykupu (nie było listu poleconego), a także podejrzewa, że w tle są wyniki amerykańskich wyborów prezydenckich. Przypomnijmy, że zaledwie dwa tygodnie wcześniej, 3 listopada, Joe Biden pokonał Donalda Trumpa.

„Jeśli MetLife postanowiło w ten sposób skorzystać z pandemii i zawirowań wyborczych w USA wymuszając na klientach niekorzystne finansowo decyzje, to domagam się podania podstaw prawnych, na podstawie których miałbym pozbywać się jednostek bądź je przewalutowywać w skrajnie niekorzystnej dla mnie sytuacji giełdowej i walutowej”

Po wygranej Joe Bidena złoty się umocnił. W ciągu pierwszych dwóch tygodni listopada kurs dolara stracił prawie 20 groszy i „zjechał” z ok. 4 zł na mniej niż 3,8 zł. Ewentualne straty na przewalutowaniu mogą być większe – wiele zależy od tego, po jakim kursie obejmował jednostki nasz czytelnik.

Zapytaliśmy w MetLife czy można odkręcić sprawę czytelnika i o co tu właściwie chodzi. Firma tłumaczy, że taka zapadła „decyzja biznesowa” w sprawie zakończenia oferowania jednostek w USD w ramach sześciu subfunduszy MetLife SFIO Parasol Światowy, do której należał funduszu akcji amerykańskich.

„Zarówno decyzja, jak i związany z nią proces zgodne były z przepisami prawa oraz zapisami prospektu i statutu funduszu” – piszą w MetLife. Pan Mirosław zapewne by o tym pamiętał, gdyby przeczytał prawie 300-stronicowy dokument przynajmniej w części poświęconej jego funduszowi. O ile prospekty emisyjne spółek, które idą na giełdę, są raczej powszechną i ciekawą lekturą, to kto czyta prospekty i statuty funduszy inwestycyjnych? Zwykle wszystkie potrzebne informacje są w skróconych broszurach – kartach informacyjnych.

„Wszyscy klienci, którzy mieli jednostki tych subfunduszy, zostali dwukrotnie z wyprzedzeniem poinformowani o tym, że 4 grudnia 2020 r. będzie realizowana zamiana jednostek wyrażonych w USD na jednostki wyrażone w PLN. Poinformowaliśmy również klientów o tym, że przed planowaną zmianą mogą – jeśli będą chcieli – odkupić jednostki i wypłacić środki w USD”

MetLife tłumaczy, że nie uległa zmianie polityka ani cel inwestycyjny subfunduszu, a wartość zgromadzonych w nim środków pozostała taka sama, a jedynym bezpośrednim skutkiem zakończenia oferowania jednostek uczestnictwa wyrażonych w USD jest to, że wartość inwestycji wyrażona jest obecnie w PLN, a nie w USD. Liczba jednostek na rachunkach klientów nie uległa również zmianie.

Tyle, że dla naszego czytelnika oznacza to, że jeżeli wkładał dolary i chciał wyjąć dolary, to już nie może tego zrobić. Jego kredyt tfu, jego fundusz został „oddolarowiony”. Nie wiemy czy zdążył skorzystać z opcji wytransferowania dolarów w wyznaczonym terminie.

Ale w MetLife przekonują „głowa do góry”. Dzięki temu, że fundusz jest złotówkowy,  klienci uzyskali możliwość zamiany i konwersji środków do wszystkich 23 subfunduszy będących w ofercie.

źródło zdjęcia: PixaBay