13 listopada 2018

Marek Chrzanowski rezygnuje z funkcji szefa KNF po ujawnieniu kompromitującej rozmowy. Ale to nie kończy sprawy! Są dwa ważne pytania

Marek Chrzanowski rezygnuje z funkcji szefa KNF po ujawnieniu kompromitującej rozmowy. Ale to nie kończy sprawy! Są dwa ważne pytania

Władze błyskawicznie zareagowały na skandal z udziałem przewodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego. W ciągu kilku godzin wytłumaczono Markowi Chrzanowskiemu, że musi podać się do dymisji. Ale to nie kończy sprawy. Teraz czas poszukać odpowiedzi na dwa ważne pytania. Ważne nie tylko dla rządzących, ale i dla każdego, kto trzyma w bankach oszczędności

Po wycieku do mediów nagrania marcowej rozmowy przewodniczącego KNF z miliarderem Leszkiem Czarneckim było jasne, że jedynym rozwiązaniem jest rezygnacja szefa nadzoru bankowego. Po pierwsze dlatego, że rozmawiał z przedstawicielem nadzorowanego przez siebie banku „bez żadnego trybu”, a to jest złamanie zasad. A po drugie dlatego, że z nagrania wynika, iż obiecywał przychylność nadzoru w zamian za wysoko płatne (prowizja od wartości banku) stanowisko dla wskazanej przez siebie osoby (niektóre źródła mówią, że ów wysłannik szefa KNF miałby zarobić w banku 40 mln zł w ciągu trzech lat).

Zobacz również:

Czytaj więcej: KNF nadzoruje banki prywatnie, czyli Leszek ma problem, Zbigniew ma plan, a Marek ma dobre chęci

Jeszcze rano Marek Chrzanowski zapowiadał, że wszystko wyjaśni po przyjeździe z Singapuru (był tam służbowo) i zapowiedział kroki prawne przeciwko tym, którzy go szkalują. Twierdził, że w nagraniu nie było mowy o żadnych pieniądzach (choć przecież coś-tam było, tylko bez kwot), a wszystko to gra ludzi chcących uniknąć odpowiedzialności za wciskanie ludziom papierów Getbacku. Ale już po godz. 15.00 agencja PAP podała, iż szef KNF zapowiedział swoją rezygnację.

Nie wiadomo kto i w jaki sposób skłonił go do takiej decyzji (w środę rano miał składać wyjaśnienia premierowi, ale ten i tak nie mógłby go odwołać, bo potrzebny byłby wyrok sądu). Z punktu widzenia obozu rządzącego szybkie „ucięcie” sprawy to jedyne sensowne rozwiązanie. Obecny szef KNF – stosunkowo młody i mało znany w branży bankowej – został mianowany przez premier Beatę Szydło, więc wszystkie jego grzechy natychmiast można wekslować na partię rządzącą.

Rzecz w tym, że ekspresowa rezygnacja Marka Chrzanowskiego nie kończy sprawy. Pozostają jeszcze dwa fundamentalne pytania, na które należy poszukać odpowiedzi.

Kto rozgrywa(ł) tu wielomiliardową partię życia?

Pierwsze pytanie dotyczy tego czy dziwna rozmowa przewodniczącego KNF z właścicielem szóstego największego banku w Polsce wynikała wyłącznie z jego prywatnej inicjatywy, czy też była wstępem do gry, której kulis jeszcze nie poznaliśmy i w której mogli brać udział politycy? Chrzanowski mówi bowiem w nagranej rozmowie o pomyśle Zdzisława Sokala, przedstawiciela prezydenta w KNF, iż Getin mógłby być sprzedany za złotówkę innemu bankowi, który w nim „posprząta” i dokapitalizuje kwotą 2 mld zł. Miałby to być któryś z banków państwowych.

Ten pomysł mógł zostać opowiedziany Czarneckiemu przypadkiem, w ramach plotkowania, albo w jakimś celu. Pytanie brzmi: czy półroczny okres, który upłynął między nagraniem rozmowy przez Czarneckiego, a złożeniem doniesienia do prokuratury doniesienia w sprawie szantażowania miliardera przez szefa KNF miał coś wspólnego z realizacją tego celu? Są trzy możliwości:

a) Chrzanowski całą rzecz wymyślił albo mocno podkoloryzował, by wystraszyć Czarneckiego wizją wywłaszczenia w stylu podobnych akcji rodem z putinowskiej Rosji. I żeby móc na tym strachu grać swoją prywatną grę

Czytaj też: Młokos z ambicjami porządzi nam bankami, czyli kim jest nowy szef KNF?

b) Zbigniew Sokal, jako szef Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, rzeczywiście lansował taki pomysł, lecz wyłącznie jako wyjście awaryjne, rozwiązanie ostatniej szansy. I był kierowany wyłącznie troską o to, że gdyby Getin Bank się przewrócił, to system ochrony depozytów nie utrzyma tego ciężaru (45 mld zł depozytów Getinu i spora „górka” w Idea Banku). Przejmowanie banków za grosze – także przez państwo, ale i przez inne banki w asyście państwa – to dość popularna praktyka przy ratowaniu instytucji „za dużych, by upaść”.

Niewykluczone, że Sokalowi chodziło o możliwość uruchomienia procedury uporządkowanej upadłości, tzw. resolution, która wynika z prawa unijnego i sprowadza się do „przejęcia” banku przez BFG – możliwe jest wtedy wywłaszczenie akcjonariuszy i obligatariuszy bez żadnego odszkodowania oraz wykorzystanie tzw. banku pomostowego. Uruchomienie resolution jest możliwe tylko przy akceptacji KNF i tylko w określonych okolicznościach (wydaje się, że dziś – patrząc na wyniki grupy Getin – one nie zachodzą). Tutaj macie całą prezentację BFG o resolution.

c) Istnieje lub istniała jakaś „grupa trzymająca władzę”, której wysłannikiem był Chrzanowski, a która zamierzała skłonić Czarneckiego do zgody na oddanie banku  w ręce „zaprzyjaźnionego” banku państwowego. Miliarder z własnej woli nigdy by tego nie zrobił. Czyżby szef KNF zanęcił – może przy okazji grając swoją prywatną partyjkę pokera – a w ciągu kolejnych miesięcy zdarzyło się coś, co utwierdziło Czarneckiego, że nie ma już innego wyjścia jak ujawnić nagranie? Pytanie brzmi: co to było i kto hipotetycznie stoi za tym planem.

Nie ulega dla mnie wątpliwości, że ujawnianie tego typu nagrań w żadnych okolicznościach nie byłoby dla biznesmena „bezkosztowe”. Getin jest tuż po solidnej restrukturyzacji, Idea Bank właśnie ją zaczyna. To nie jest dobry moment na odpalanie takiej „petardy”.

A może – i to jest opcja d) – to Leszek Czarnecki prowadzi najważniejszą grę. Może ma jakieś nagrania, które mogą skompromitować władzę przed najważniejszymi dla niej wyborami i rzeczywiście liczy na wsparcie polityków? A ponieważ go nie dostaje, to zaczyna pokazywać, że nie blefuje.

Czytaj też: Leszek Czarnecki obiecał zrekompensować klientom misselling. Prawnik w liście do miliardera pisze jak jest naprawdę

Dopóki nie zweryfikujemy tych wszystkich hipotez nie możemy mieć pewności czy Marek Chrzanowski jest jedyną osobą, która gra w tej historii rolę bohatera negatywnego i czy pieniądze w polskich bankach są na pewno dobrze pilnowane.

A tak niedawno był w kinach „Pitbull – ostatni pies”. Pamiętacie wątek nadzoru bankowego? Niezbyt chlubny, lecz odrobinkę proroczy. „Zgoda na otwarcie kolejnego banku komercyjnego kosztuje milion euro, rocznie”. Zwiastun odpalacie na własną odpowiedzialność (radzę ograniczyć się do sekwencji 2.00-2.10, może unikniecie przekleństw).

Jak ochronić wiarygodność nadzoru po Getbacku i tym nagraniu?

Drugie pytanie brzmi: w jaki sposób premier Morawiecki i partia rządząca zamierzają odbudować wiarygodność nadzoru bankowego w Polsce? Po aferze Getback i ujawnieniu rozmowy, która obnaża sposób załatwiania problemów banków w Polsce naprawdę mamy problem. Nawet jeśli elektorat partii rządzącej głównie stanowią ci, którzy żyją z transferów rządowych i w bankach mają raczej kredyty, niż oszczędności, to brak zaufania do nadzoru bankowego łatwo może się przenieść na spadek zaufania do banków.

A wtedy już przestanie być zabawnie, o czym premier – były prezes banku – musi wiedzieć najlepiej. Nie ma znaczenia kim zastąpi Marka Chrzanowskiego, bo problem systemowy, polegający na uzależnieniu nadzoru bankowego od polityków, się od tego nie rozpłynie.

Dobrze byłoby, gdyby tym razem na najważniejszy w branży finansowej stołek trafił jakiś autorytet, specjalista najwyższej wody. Ale przede wszystkim oczekuję przedstawienia planu zmian systemowych, które odbudują wiarę w to, że KNF nie będzie w przyszłości polem do „prywatnych”, „dyskretnych” rozmów z bankowcami, lecz miejscem, gdzie się ich twardo, konsekwentnie, sprawiedliwie nadzoruje.

Cała afera nadeszła w fatalnym momencie, gdy 50% branży bankowej zostało zrepolonizowane, a tak naprawdę znacjonalizowane. Jeśli po jednej stronie mamy potencjalnie zależnych od bieżącej polityki prezesów państwowych banków, a po drugiej stronie będzie dyspozycyjny i zależny od polityków nadzór, to katastrofa jest tylko kwestią czasu. Katastrofa w tym kontekście oznaczać może ogromne straty podatników lub posiadaczy oszczędności. Nic śmiesznego.

Czytaj też: Repolonizacja w rozkwicie. Dwa największe banki w Polsce pod kontrolą rządu. Czy grożą nam podwyżki prowizji?

Ilustracja tytułowa: kadr z filmu „Pitbull – ostatni pies”

 

Subscribe
Powiadom o
47 komentarzy
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
Zobacz wszystkie komentarze
Wuuuuu
2 lat temu

Ok wszystko fajnie Panie Macieju, zabierać kasę z idea czy nie?

Wuuuuu
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

To zrozumiałe, ale czy dla spokoju jednak wziąć tę część która w idea się trzyma 🙂

Mariusz
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

Panie Macieju KNF musi wydać zgodę na połączenie z Getinem a nie ma do wyborów na to szans po takim numerze. Depozyty będą wypłacać ale nie w ciągu 30 dni tylko w ciągu 5 lat bo nie wystarczy na to środków w BFG ( tak jak w Banku Staropolskim kiedyś). Wpisanie Idea na listę ostrzeżeń KNF jest początkiem rozgrywania piłeczki teraz przez KNF. To Getin ma problem z płynnością, współczynnikami wypłacalności, planem naprawczym i kolesiem od którego zaczął się GetBack i którego spółki sprzedawały lew obligacje.

Mariusz
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

Boję się że Getinu nie weźmie nikt nawet a złotówkę nawet PKO czy Pekao bo po prostu kojarzy się z przekrętami. Nikt nie wie ile tam kredytów frankowych ile przeterminowanych kredytów ile polisolokat, struktur itd. Zawsze można zdechłego kota zostawić kolejnej ekipie, która chce wygrać kolejne wybory…
Z ustawy o BFG naprawdę mało co wyniki co dzieje się w momencie niewypalacalności funduszu. Niby ktoś ma się składać niby wiadomo ile ale już widzę jak banki ratują kosztem swoich właścicieli jakiś polski bank…

Mariusz
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

Zgadza się czyli 30 dni ale jeśli środków nie wystarczy a tak będzie w przypadku Getinu to mamy 5 letni okres przedawnienia więc w tym czasie będzie trzeba się zmieścić. Tylko problem jest taki że takiej sytuacji nie mieliśmy wcześniej…

Sławek
2 lat temu

jaka jest procedura otwarcia konta w Szwajcarii?

Sławek
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

szkoda… myślałem, że przez Internet się da ?

Tomek
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

Panie Macieju. Nieprawda – w tym szwajcarskim internetowym banku (https://www.swissquote.ch/index/index_quote_d.html) można otworzyć rachunek nie ruszając się sprzed komputera – trzeba tylko zaopatrzyć się w ważny paszport :). Wiem, bo testowałem. Bank internetowy, ale podlega normalnemu nadzorowi szwajcarskiemu, a jako ciekawostkę mogę podać, że są też sponsorem Man United ;).

Grzegorz
2 lat temu

Amator ten prezes, jakby oglądał dobre kino to rozegrał by to lepiej
https://youtu.be/YR8c5Qxo4xc
Alternatywnie mógł poprosić o dofinansowanie wód geotermalnych 😉

CDR7
2 lat temu

Z tego co ja zrozumiałem (może błędnie) to dokapitalizować kwotą 2 mld zł miałby nie któryś z banków państwowych Ideę Bank tylko Zdzisław z kasy BFG ów bank państwowy po tym jak ten już przejmie Ideę Bank.

Dolar
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

Panie Macieju proszę jeszcze sprawdzić ile jest kasy w obligacjach Getinu i jak to się przełoży na klientów oraz cały rynek.

Dolar
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

Do tego masę tych obligacji mają klienci indywidualni. Oni nie są chronieni przez bankowy fundusz gwarancyjny. Czy co teraz? GB do mały pikuś. Kto uratuje teraz polski rynek?

Jakub
2 lat temu

Ciekawostka. Lokatę przed chwilą zlikwidowałem, a pieniążków nie mogę przelać na moje główne konto. Wybrałem opcję Express Elixir. 3 próby. Wszystkie odrzucone. Nawet mnie skasowali za 3. przelew (w miesiącu są 2 darmowe ekspresowe). Jutro będę dzwonił i wyjaśniał, bo jako powód mam po prostu „transakcja odrzucona”. Nie wiem co o tym myśleć… Niby BFG jest, ale komu chce się potem bujać z tym wszystkim.

Anita
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

Potwierdzam, sama próbuję zerwać lokatę i mam z tym problem, niby przyjęto do realizacji ale lokata ciągle widnieje jako aktywna. Wielki problem był też z samym zalogowaniem się.

brat
2 lat temu
Reply to  Jakub

logowanie do konta/lokat trwa wieczność. Podejrzane. Ja się zmywam. Nie będę się z nimi później bawił.

Marki
2 lat temu
Reply to  Jakub

Jak głupiś to płacisz. ja sobei dzis zerwałem i założyłem na 3,9% beztroską. Pozdro

Jakub
2 lat temu
Reply to  Marki

Nazwa tej lokaty w kontekście tego co się aktualnie dzieje wokół IDEA BANK, to jakiś ponury żart. Tak samo jak twoje wyzywanie innych od głupków, biorąc pod uwagę, że się na takie tanie sztuczki dajesz nabrać. 3,9%? Panie! Rekin biznesu z ciebie normalnie pełną gębą.

2 lat temu
Reply to  Jakub

Ale ta lokata jest w ofercie Idea Banku od dawna (nazwa bierze się stąd, że można ją zerwać bez utraty odsetek). Rzeczywiście, w obecnej sytuacji może nazwa nie jest najlepsza, ale stali klienci wiedzą, o co chodzi.

2 lat temu
Reply to  Jakub

Może to kwestia limitu wartości pojedynczego przelewu (w przypadku EE te są powszechne)? Dla uspokojenia: na innych forach ludzie informowali o tym samym, ale gdy wysłali kasę zwykłymi przelewami, to na drugi dzień docierała do miejsca docelowego.

Chlorofil
2 lat temu

Niestety, sadząc po materiałach, obydwaj panowie, Chrzanowski i Czarnecki, mogą mówić prawdę, gdy mówią o sobie nawzajem w kwestii „prawnika za 1 %” i „szantażu”.

olek
2 lat temu

Ciekawe kiedy wybuchnie afera z piramidami finansowymi takimi jak FutureNet czy DasCoin, bo niby KNF wydał jakieś oświadczenia względem powyższych, ale Prokuratura nadal nie zamknęła tych piramid i ludzie do teraz ładują tam kupę kasy, nie wiedząc, że już ich nie odzyskają.

olek
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

Myślę, że może być ciekawie, choćby z tego względu, że ten cały FutureNet sponsoruje m.in. koszykarzy z Wrocławia, znaczy że próbuje się uwiarygadniać podobnie jak Amber Gold czy ze względu na ich działania na szeroką skalę, głównie w Azji. Skoro Tuskowi zarzuca się, że nic nie zrobił z Amber Gold, to i Morawieckiemu będzie można zarzucić, że nic nie zrobił z FutureNet.

Matt R.
2 lat temu

Getin swego czasu pozycjonował się jako zapychacz luki pomiędzy bankami, a dzikim rynkiem chwilówek. W mediach pojawiały się dość agresywne kampanie. Na rachunkach oszczędnościowych proponowano spore wartości jak na ówczesne warunki ekonomiczne. Ciekawe jak wygląda portfel kredytów tejże instytucji. Nie zdziwiłbym się gdybyśmy z kasy państwowej musieli dokładać do podnoszenia wraku z dna.

GLW
2 lat temu
Reply to  Maciej Samcik

„więc wygląda na to, że już wstępnie oczyścili przedpole” – znaczy łaskawie Getback wykupił?

Marcin
2 lat temu

Ostatnie zdanie mocne. Czy porównania do Turcji już adekwatne, czy czekać na wsadzenie na stołek prezesa KNF szwagra premiera (o ile jest taki)? 🙂

Archideus
2 lat temu

Mnie cały czas nurtuje te 40 baniek rzekomych wynagrodzenia dla prawnika. Laikiem jestem , ale 13 mln złotych rocznie dodatkowych kosztów chyba weszło by na wysokość wykazywanych zysków i wcześniej czy później ktoś by się tego dopatrzył w jakichś bilansach czy sprawozdaniach i zaczął zadawać pytania.

Obywatel
2 lat temu

Dzień dobry, proszę jeszcze zauwazyć w sprawie KNF, że istnieje arykuł nr 70 Prawa Bankowego z którego wynika odpowiedzialność zarządu banku dotycząca udzielania kredytu odobom które niekoniecznie mają zabezpieczenie. Były Prezes KNF w wieku niecałych 30 lat dostaje najpierw ponad 300 tysięcy zł otych kredytu (w to jeszcze jestem w stanie uwierzyć), 3 lata później kolejne ponad 500 tysięcy (tu już wiara zaczyna mi płatać figle) i na koniec jeszcze kilkaset tysięcy z innego banku. Pytanie skąd miał zabezpieczenie, bo oprócz spłaty rat trzeba jeszcze mieć na życie, a z prensji adiunkta nawet na takiej szacownej uczelni jak SGH trudno… Czytaj więcej »

Subiektywny newsletter

Bądźmy w kontakcie! Zapisz się na newsletter, a raz na jakiś czas wyślę ci powiadomienie o najważniejszych tematach dla twojego portfela. Otrzymasz też zestaw pożytecznych e-booków. Dla subskrybentów newslettera przygotowuję też specjalne wydarzenia (np. webinaria) oraz rankingi. Nie pożałujesz!