30 września 2026

Polska wchodzi w kryzys demograficzny, Włochy już w nim są, więc… warto im się przyjrzeć. Które mieszkania straciły tam wartość, a które nie?

Polska wchodzi w kryzys demograficzny, Włochy już w nim są, więc… warto im się przyjrzeć. Które mieszkania straciły tam wartość, a które nie?

Polska wchodzi w kryzys demograficzny. Wielu regionom grozi wręcz wyludnienie. To będzie miało wpływ na nasz wzrost gospodarczy, bo bez młodych ludzi na rynku pracy nie uda nam się nadganiać bogatszych krajów. My jeszcze mamy trochę czasu, ale w kryzysie demograficznym są już od lat Włochy i przez to m.in. wolniej się rozwijają, a ich rynek mieszkaniowy jest w potężnym kryzysie. Co stało się z rynkiem mieszkań we Włoszech i dlaczego przykład Włoch może być ostrzeżeniem dla nas?

Czy czeka nas włoski scenariusz, w którym m.in. w wyniku spadku liczby urodzeń i starzenia ludności gospodarka pozostaje od 2000 roku w stagnacji, a rykoszetem dostał też rynek nieruchomości? Problemy Włoch to także słaby wzrost wydajności, niskie nakłady na inwestycje w innowacyjność, niski wskaźnik zatrudnienia młodych ludzi, wysokie zadłużenie publiczne i nierównomierny rozwój między regionami. Większość tych kłopotów bierze się jednak z demografii. Czy Polska za 20 lat może wyglądać podobnie?

Zobacz również:

Czy już niedługo zaczną spadać ceny naszych mieszkań i domów kupowanych za drogie kredyty? I czy czekają nas wyludniające się z roku na rok miasteczka i regiony z mieszkaniami i domami za… 1 euro? Polska może uniknąć włoskiego scenariusza jako kraj, ale nie unikną go niektóre regiony. Co będzie z Twoim mieszkaniem? Budujemy w Polsce dużo mieszkań i domów i wciąż narzekamy, że za mało. Ale przecież zaraz zaczniemy odczuwać skutki słabej demografii.

To, co dzieje się ostatnio w naszej demografii, można nazwać prawdziwym kryzysem. Nie wszystko jeszcze widać gołym okiem na ulicach miast, ale w danych powoli wieje grozą. Czy słaba demografia nieodwołalnie zahamuje nasz wzrost, będziemy biednieć, zanim się jeszcze nie wzbogaciliśmy jak mieszkańcy starych krajów Unii Europejskiej? Jak to odczuje nasz rynek mieszkaniowy?

CZYTAJ TEŻ:

Polska wchodzi w kryzys demograficzny, Włochy już w nim są

Wchodzimy nieodwołalnie w kryzys demograficzny. A załamanie wskaźnika urodzeń odczuje bardzo rynek nieruchomości. Brak pracowników będzie można w części nadrobić modernizacją procesów produkcji, większą automatyzacją i robotyzacją, ale spadek populacji wpłynie na popyt na mieszkania i domy. Jeśli spadnie popyt, spadną też ceny? Tak stało się we Włoszech w większości miast i regionów, szczególnie tych oddalonych od kilku największych metropolii. Rosną za to nieproporcjonalnie ceny w kilku metropoliach, które przyciągają pracowników z kraju i zagranicy.

Według danych Banku Światowego, jeśli za datę graniczną porównania z Włochami weźmiemy rok 1999, to w tym właśnie roku Polska osiągnęła apogeum liczby ludności w całej swojej historii. Liczba 38 660 000 mieszkańców robiła wrażenie i powodowała, że masowo pojawiały się prognozy, że za kilka lat ta liczba wzrośnie do 40 milionów! To jednak okazało się mrzonką.

I to nie dlatego, że ówcześni prognostycy nie potrafili interpretować danych o trendach we wskaźnikach urodzenia, ale dlatego, że nie byli w stanie przewidzieć tego, że w kolejnych latach odpłynie z Polski kilka milionów młodych ludzi, którzy trafią na rynki pracy najbogatszych krajów Zachodniej Europy. W wyniku integracji europejskiej Polska utraciła bezpowrotnie ogromny potencjał ludzi, którzy prawdopodobnie już nigdy do Polski nie wrócą, a swoje dzieci urodzili i wychowują za granicą.

We Włoszech przełom wieków to moment, w którym ruszyła tam imigracja zarobkowa, m.in. z naszego regionu Europy. W efekcie, mimo załamania wskaźników urodzeń, w ciągu kilku lat liczba ludności Włoch z około 57 milionów w 1999 roku skoczyła do ponad 60 milionów w 2011 roku i pozostawała na tym poziomie do 2019 roku. W 2024 roku liczba mieszkańców wyniosła już tylko 58 950 000, czyli spadła o ponad milion wobec szczytu w latach 2011–2019. Ale wciąż przewyższa liczbę Włochów z 1999 roku!

W Polsce w roku 2019 mieliśmy już tylko 37 965 000 mieszkańców, a w 2024 roku liczba ta spadła do zaledwie 36 000 560 tysięcy. Czyli w ciągu 25 lat liczba ludności naszego kraju spadła o około 2,1 miliona osób! To tak jakby z mapy Polski wyparowała Warszawa. Rok 2025 zamknął się w Polsce ubytkiem mieszkańców o 157 000 osób. To znów tak, jakby z mapy Polski zniknęły w ciągu roku takie miasta jak Olsztyn czy Toruń. A to tylko jeden rok!

W Polsce urodziło się w 2025 roku tylko 238 000 dzieci, o 14 000 mniej niż w 2024 roku. Liczba zgonów natomiast wyniosła aż 406 000 i podobna była też w 2024 roku. Trochę pomaga nam imigracja, szczególnie z Ukrainy. Według szacunków GUS w Polsce pracuje obecnie około 1,1 miliona cudzoziemców, w tym dwie trzecie to Ukraińcy. W sumie ujemny bilans całego okresu od 2012 roku to już okrągła liczba 1 miliona osób. Dynamikę liczby mieszkańców we Włoszech i Polsce widać na grafice Banku Światowego:

W Polsce poza masowymi wyjazdami na emigrację 20 lat temu najpoważniejszym problemem ostatnio jest dramatyczny spadek wskaźnika urodzeń, a tym samym zastępowalności pokoleń. Ten wskaźnik jest obecnie u nas na jednym z najniższych poziomów w UE. To 1,14, a minimalny dodatni poziom dający przyrost ludności to 2,1. We Włoszech to podobny, choć nieco wyższy poziom 1,18. Problem polega na tym, że takie trendy są długoterminowe i nie da się ich szybko zmienić, chyba że za pomocą imigracji.

Polska stała się jednym z najsłabszych ogniw Unii Europejskiej pod tym względem. Jesteśmy czempionami wzrostu wśród unijnych gospodarek pod względem PKB, ale na szarym końcu pod względem wskaźnika urodzeń. Są regiony, które się po prostu wyludniają. Tego nie widzą mieszkańcy metropolii, ale chyba dostrzegają już wszyscy, którzy mieszkają w mniejszych ośrodkach poza dużymi miastami, szczególnie na wschodnich i zachodnich obrzeżach kraju. Młodzi ludzie wyjeżdżają, a na miejscu pozostają starsi mieszkańcy.

Poniżej mapka pokazująca wskaźnik urodzeń w Europie, z danymi Eurostatu:

Słaba demografia to perspektywa stagnacji? Dlaczego Włochy są ostrzeżeniem?

Czy słaba demografia oznacza, że niedługo nasz wzrost gospodarczy ulegnie zahamowaniu? A może wejdziemy w stagnację, z której trudno nam będzie wyjść, bo będzie ona wynikać z długotrwałych trendów, a nie chwilowych problemów gospodarczych? Co mówią dane z Polski i Włoch? Wskaźnik dynamiki PKB per capita liczonej siłą nabywczą ludności PPP w naszym kraju dynamicznie rośnie po roku 1999, a Włochy wyraźnie wtedy spowolniły, zwłaszcza po wielkim kryzysie finansowym lat 2008–2009.

O ile w 1999 roku Włochy miały wskaźnik PKB per capita PPP na poziomie dwuipółkrotnie wyższym niż Polska, o tyle w 2024 roku były już „tylko” na poziomie o 18% wyższym. To ogromna różnica. Dla Polski wskaźnik wyniósł w 1999 roku około 10 000 dolarów, a dla Włoch 25 650 dolarów. Tymczasem w 2024 roku Polska mogła pochwalić się już poziomem 51 260 dolarów, podczas gdy we Włoszech wyniósł on 62 000 dolarów. PKB per capita Polski stanowił w 2024 roku już około 82% poziomu włoskiego.

We Włoszech dynamika tego wskaźnika zaczęła spowalniać w tym samym czasie, kiedy zaczął się napływ dużej fali imigrantów na włoski rynek pracy, czyli już po roku 1999. Prawdopodobnie jest to związane z tym, że napływ taniej siły roboczej z zagranicy – według badań ekonomistów – może ograniczać presję na wzrost płac w niektórych sektorach. A poziom wynagrodzeń w gospodarce to przecież jeden z czynników wielkości PKB. Kolejna fala spowolnienia to wielki kryzys finansowy i okres pandemii.

Tymczasem Polska nie przeżyła spowolnienia wzrostu gospodarczego ani na początku stulecia, ani w czasie kryzysu lat 2008–2009. Przeszliśmy stosunkowo łagodnie nawet przez okres pandemii. Pokazuje to grafika Banku Światowego:

Stąd często ogólne wrażenie Włochów, że się nie bogacą i że pozostali na wcześniejszym poziomie rozwoju, co wpływa też na ich perspektywy mieszkaniowe. Tymczasem w Polsce przez ostatnie lata mieliśmy stabilny wzrost gospodarczy połączony ze wzrostem wynagrodzeń. Dało to nam poczucie bogacenia się, a większa siła nabywcza płac i większa zdolność kredytowa pozwoliła milionom Polaków na zakup domów i mieszkań. Rynek budowy nowych nieruchomości stał się jednym z kół zamachowych polskiej gospodarki.

Pomaga nam to, że przez ostatnie lata Polska notowała dynamikę wzrostu na poziomie średnio ponad 3% PKB, podczas gdy dla Włoch ten poziom wynosił często poniżej 1% PKB. Polska jest krajem nadganiającym i obficie korzystającym z funduszy europejskich, więc do tej pory było nam łatwiej o szybszy wzrost, Włochy natomiast swój najbardziej dynamiczny rozwój mają na razie za sobą, a od początku XX wieku mocno spowolniły. Pokazuje to grafika Banku Światowego:

Włoskie domy za 1 euro? Co stało się z włoskim rynkiem mieszkań?

Domy za 1 euro we Włoszech? Takie oferty pojawiają się na włoskich platformach nieruchomościowych już od wielu lat. Z powodów demograficznych wiele małych miast i wsi pustoszeje, a domy tracą wartość. Domy oferowane za bezcen to jeden ze sposobów na „zaludnianie” takich miejsc. Albo pojawią się nowi mieszkańcy, którzy będą remontowali domy i płacili podatki lokalne, albo miejscowość praktycznie zniknie z mapy. To nie jest część rynku nieruchomości, tylko raczej akcja prospołeczna, proludnościowa.

Każda sprzedaż nieruchomości w tak korzystnej cenie podnosi atrakcyjność miejscowości i zachęca dotychczasowych mieszkańców do pozostania na miejscu, bo pojawiają się też większe możliwości pracy. Chodzi więc bardziej o ożywienie miejsc pominiętych w rozwoju gospodarczym. Wyludnianie to przecież także zamykanie szkół, szpitali, firm i ograniczenie podstawowych usług publicznych.

Dla regionów to czysty zysk i napływ kapitału, bo kupno domu za 1 euro to nie jest dla nabywcy nigdy koszt tylko 1 euro. Nabywca musi zapewnić remont lub modernizację, a także zadeklarować, czy chciałby mieszkać na stałe czy wynajmować dom turystom. Dochodzą opłaty notarialne i opłaty za przeniesienie własności. Ostateczna cena jest „trochę” wyższa. Specjalne strony internetowe oferują takie „okazje” cenowe, np. strona 1eurohouses.com:

A co z „prawdziwym” rynkiem nieruchomości, na którym rządzą „normalne” reguły popytu i podaży? We Włoszech nie ma jednego rynku nieruchomości, są natomiast co najmniej trzy rynki: to metropolie takie jak Mediolan, Rzym i Turyn, silne miasta regionalne i wyludniająca się prowincja. Po wejściu Włoch do tworzącej się strefy euro w 2002 roku nastąpił krótkotrwały boom na mieszkania, a ceny nieruchomości we Włoszech rosły do ok. 2007 roku, potem przyszedł kryzys i kilkanaście lat stagnacji na rynku.

Wielu ekonomistów uważa, że włoskiej gospodarce mogła zaszkodzić wspólna waluta, która zmniejszyła konkurencyjność przemysłu. Faktem jest, że wiele nieruchomości jest obecnie mniej wartych niż 15–20 lat temu. Dotyczy to szczególnie południa Włoch i małych miejscowości na prowincji. Co innego np. Mediolan, czyli największy włoski rynek pracy i metropolia przypominająca Paryż, Londyn czy Amsterdam. Ceny w centrum Mediolanu rosły nawet wtedy, gdy wszędzie we Włoszech stały w miejscu lub spadały.

Włochy ogólnie się zestarzały, jednak Mediolan pozostał młody. Słaba demografia wyjątkowo mocno wpłynęła na rynek nieruchomości w całym kraju. Obecnie to już głęboki kryzys strukturalny. Polega on na tym, że występują obok siebie dwa skrajne zjawiska. To wyludnienie i spadek cen na prowincji oraz drastyczny brak dostępności cenowej w dużych miastach.

To demografia spowodowała geograficzne rozwarstwienie rynku. Młodzi ludzie uciekają z mniejszych miasteczek i wsi, a popyt na nieruchomości skupia się niemal wyłącznie w kilku metropoliach, które oferują pracę. Stąd wielka ilość pustostanów i „domów za 1 euro”. Na prowincji, szczególnie na południu kraju (np. w Kalabrii czy na Sardynii), setki tysięcy domów stoi pustych. Brak młodych ludzi sprawił, że nieruchomości te straciły jakąkolwiek wartość rynkową.

Są też dodatkowe czynniki kryzysu mieszkaniowego. Zmieniła się struktura gospodarstw domowych. Zamiast mieszkań dla rodzin z dziećmi, rośnie popyt na małe lokale dla singli, domy seniorów czy domy dla studentów. No i typowo włoskie zjawisko – długoletnia stagnacja gospodarcza spowodowała brak perspektyw dla młodych ludzi w wieku do 34 lat, z których aż 50% mieszka nadal z rodzicami!

Destrukcyjnie na rynek wpływa też atrakcyjność turystyczna Włoch. Wszechobecny najem krótkoterminowy w miastach takich jak Florencja czy Wenecja powoduje, że wielka część lokali jest w gestii platform typu Airbnb. Odcięło to lokalnych mieszkańców od ofert długoterminowych. Drugie zjawisko – włoskie prawo bardzo chroni lokatorów przed eksmisją (nawet jeśli ktoś nie płaci czynszu). Właściciele wolą więc trzymać mieszkania puste lub wynajmować je turystom, co jeszcze bardziej kurczy bazę mieszkań dla młodych Włochów.

Mieszkania w Mediolanie wciąż drożeją! A gdzie indziej?

Mediolan to miasto, które przyciąga kapitał i ludzi do pracy. Może też pochwalić się rosnącym rynkiem nowych mieszkań i coraz wyższych cen. W ciągu ostatnich 10 lat ceny nieruchomości – domów i mieszkań – w Mediolanie wzrosły o około 65% nominalnie, a po uwzględnieniu inflacji o około 30%. Różnica między cenami ofertowymi a rzeczywistymi cenami sprzedaży wynosi w Mediolanie około 6,5%, czyli mniej niż włoska średnia krajowa na poziomie 7,8%, ponieważ rynek mediolański jest bardziej konkurencyjny.

Według platformy investropa.com historyczne centrum miasta ma najwyższe ceny – około 11 000 euro za metr kwadratowy, podczas gdy w dzielnicach peryferyjnych ceny sięgają tylko 3200 euro za metr kwadratowy. Nowo wybudowane mieszkania sprzedają się około 15% drożej niż te na rynku wtórnym. To wynika najczęściej z wymogów efektywności energetycznej i ograniczonej podaży nowych nieruchomości. Około 85% ofert to mieszkania, reszta – domy.

Za 100 000 euro praktycznie nie da się kupić standardowego mieszkania, chyba że kawalerkę poniżej 20 metrów. Mieszkanie o powierzchni 75 metrów kwadratowych w tańszej dzielnicy kosztuje około 430 000 euro, a w droższej to już ponad 740 000 euro. Mediana cen nieruchomości w Mediolanie na początku 2026 roku wyniosła około 400 000 euro. Do tego szacunku posłużyły ceny mieszkań właśnie o powierzchni 75 metrów kwadratowych.

Średnia cena takiej nieruchomości w Mediolanie jest wyższa i wynosi około 470 000 euro. Średnią zawyżają mieszkania luksusowe. Około 80% nieruchomości mieszkalnych na początku 2026 roku mieściło się w przedziale cenowym od 250 000 do 900 000 euro.

Realny budżet na zakup nieruchomości w Mediolanie wynosił od 180 000 do 230 000 euro, co pozwala na rynku wtórnym na zakup kawalerki lub mieszkania z jedną sypialnią o powierzchni od 35 do 45 metrów kwadratowych w dzielnicach peryferyjnych. Typowa luksusowa nieruchomość w Mediolanie kosztowała od 1 800 000 do 5 000 000 euro. Taka kwota pozwala na zakup odnowionego penthouse’u o powierzchni od 150 do 250 metrów kwadratowych w prestiżowej lokalizacji.

Według najnowszego raportu platformy Global Property Guide ceny nieruchomości mieszkaniowych rosły średnio w całych Włoszech, ale wpływa na to silny popyt i ograniczona podaż w wielkich miastach. Zwiększają się różnice regionalne, zwłaszcza między regionami na północy i na południu kraju. Najbardziej rosły ceny mieszkań na północnym wschodzie (+4,74%), następnie na północnym zachodzie (+4,41%). W centralnych Włoszech wzrost był bardziej umiarkowany (+3,68%), jeszcze niższy na południu i wyspach (+3,00%).

Spośród głównych miast monitorowanych przez włoskie biuro statystyczne Istat Mediolan nadal radził sobie najlepiej – ze wzrostem cen o 6,29% rok do roku na koniec 2025 roku, a następnie Rzym (+5,00%) i Turyn (+3,55%).

Według Immobiliare.it, jednego z największych portali nieruchomości, średnia cena ofertowa nieruchomości mieszkalnych we Włoszech osiągnęła 2188 euro za metr kwadratowy w kwietniu tego roku, co oznacza wzrost o 4,24% rok do roku. Wśród wybranych dużych miast Mediolan nadal pozostawał najdroższym rynkiem, a następnie Florencja, Bolonia i Rzym.

Najnowsze prognozy: wzrost cen, spadek podaży, mało nowych mieszkań

Jak wygląda uśredniony rynek nieruchomości obecnie? Odpowiedź przynosi najnowszy raport Banku Włoch. W pierwszym kwartale 2026 roku w całym kraju ceny sprzedaży domów systematycznie rosły, co pokazuje grafika po lewej stronie. Rabaty na ceny wywoławcze i średni czas sprzedaży na rynku nieznacznie spadły w porównaniu z poprzednim kwartałem, osiągając historycznie bardzo niski poziom, co widać na grafice po prawej stronie. Jednocześnie podaż mieszkań wciąż jest mocno ograniczona.

To, co charakterystyczne, to spadająca liczba nowych ofert sprzedaży. Oczekiwania agencji nieruchomości na następny kwartał wskazują na „pogorszenie warunków rynkowych we wszystkich horyzontach czasowych, z ostrzejszym pogorszeniem w dłuższym horyzoncie”.

Wciąż bardzo duża jest różnica między makroregionami. Rabaty są niewielkie na północnym wschodzie, gdzie presja na wzrost cen jest najsilniejsza, podczas gdy na południu i na wyspach są najwyższe. Największe rabaty są w najmniejszych miejscowościach. Średni czas sprzedaży również spadł, a zrealizowane transakcje dotyczyły głównie rynku wtórnego, który obejmuje obecnie we Włoszech aż 82% całości sprzedaży domów i mieszkań. W Polsce rynek wtórny obejmuje około 55–60% transakcji.

Firma zajmująca się badaniami ekonomicznymi i doradztwem Nomisma prognozuje wzrost cen nieruchomości mieszkaniowych o 0,9% w 2026 roku, 0,5% w 2027 roku i 0,4% w 2028 roku, co oznacza słaby lub nieznacznie ujemny realny wzrost cen. Ośrodek bierze pod uwagę włoskie przywiązanie do tego, żeby mieć dom czy mieszkanie na własność, podobnie jak jest w Polsce, jednak ma to być coraz trudniejsze ze względu na zaporowe ceny, niepewność co do kosztów kredytów i spadek siły nabywczej wynagrodzeń.

Z kolei firma konsultingowa Scenari Immobiliari przedstawia bardziej optymistyczną prognozę, zgodnie z którą średni wzrost cen nieruchomości mieszkaniowych wyniesie 4,2% w 2026 roku, przy czym silniejszy wzrost odnotują największe miasta na czele z Mediolanem (+7,3%) i Rzymem (+6,8%). W innych miastach wzrosty mają być bardziej umiarkowane, z Florencją i Neapolem na poziomie od +2,5% do +3% oraz Turynem i Bolonią na poziomie od +1,5% do +2%.

Według Obserwatorium Rynku Nieruchomości (OMI) należącego do Włoskiej Agencji Skarbowej sprzedaż mieszkań w kraju w 2025 roku osiągnęła 766 756 transakcji, co stanowi wzrost o 6,4% w skali roku. Te dane, razem z danymi za 2004 rok, są najwyższe od dekady. Potwierdzają one ożywienie, które może wynikać z obniżek stóp procentowych w tym czasie i lepszej dostępności kredytów.

Jaka jest skala zakupów? Osiem największych miast odnotowało w ubiegłym roku 113 793 transakcje mieszkaniowe, co stanowi wzrost o 5,4% rok do roku i jest nieznacznie poniżej wzrostu w skali całego kraju. Rzym i Mediolan pozostały dwoma największymi rynkami, na które łącznie przypadało ponad połowa transakcji zarejestrowanych w głównych miastach.

Mediolan wyróżniał się jako najbardziej płynny rynek w kraju, na którym dominował popyt na nowe inwestycje, podczas gdy wzrost w Rzymie był ściślej powiązany z popytem związanym z poprawą warunków mieszkaniowych, w kontekście starzejącego się zasobu mieszkaniowego i rosnącego zapotrzebowania na renowacje starej substancji.

Demografia słabnie, ale problem mieszkaniowy pozostanie

Demografia we Włoszech słabnie, ale to nie znaczy, że mieszkań i domów nie powinno przybywać, żeby zaspokoić nowe potrzeby. Stowarzyszenie branży nieruchomości Confindustria Assoimmobiliare szacuje, że Włochy będą potrzebowały około 635 000 lokali mieszkalnych w ciągu najbliższych pięciu lat, zarówno w nowych inwestycjach, jak i modernizacji przestarzałych i nieefektywnych energetycznie budynków, szczególnie w głównych obszarach metropolitalnych.

Stowarzyszenie zauważa jednocześnie, że problemem kraju może stać się w najbliższych latach brak nowo budowanych domów. Obecnie stanowią one niewielką część oferty. Dane dotyczące pozwoleń potwierdzają ograniczoną skalę nowych budów. Według Istat liczba mieszkań, na które wydano pozwolenia, w nowych budynkach mieszkalnych spadła o 4,0% rok do roku do 53 024 lokali w 2025 roku, po 55 256 lokalach w 2024 roku. To znacznie mniej niż przed 2008 rokiem.

Gdzie we Włoszech powinno przybyć nowych mieszkań? Pokazuje to mapka z raportu Confindustria Assoimmobiliare, na której widać kontrast między obszarami miejskimi o wysokim i średnim poziomie zapotrzebowania na mieszkania a innymi obszarami, gdzie podaż przewyższa popyt. To cecha włoskiego rynku, która pokazuje niedobory podaży na obszarach miejskich z silną presją popytu, który winduje ceny:

Kolejną cechą rynku jest to, że duża część popytu to zakupy obcokrajowców – imigrantów lub inwestorów z zagranicy. Aktywność zagranicznych kupujących jest co prawda niższa niż przed kryzysem finansowym z lat 2008–2009, ale wciąż wysoka. Według platformy Scenari Immobiliari obcokrajowcy kupili w 2025 roku 39 000 mieszkań/domów, co stanowiło 5,1% wszystkich transakcji mieszkaniowych, w porównaniu z liczbą 135 000 kupionych mieszkań/domów, czyli około 17% rynku, w 2007 roku.

Chociaż segment ten odrabia straty po pandemii, Scenari Immobiliari zauważa, że ​​aktywność obcokrajowców to obecnie raczej popyt imigrantów na włoskim rynku pracy niż kupowanie luksusowych rezydencji w najlepszych lokalizacjach. Te zakupy nadal koncentrowały się poza centralnymi lokalizacjami miejskimi – w 2025 roku jedynie 3,6% domów zostało zakupionych w centrach miast. Dominowali w nich nabywcy z Europy Wschodniej, a następnie z subkontynentu indyjskiego i Chin.

Włochy nadal przyciągają też zagranicznych nabywców nieruchomości luksusowych, ale to odrębny rynek – mniej transakcji, ale o bardzo wysokiej wartości. Firma Knight Frank opisuje rynek włoski jako przyciągający uwagę zagranicznych bogaczy korzystnymi warunkami podatkowymi. Chodzi o liniowy system podatkowy korzystny dla nabywców najdroższych domów i mieszkań do stałego zamieszkania w Mediolanie, Rzymie, Toskanii czy nad jeziorem Como.

Nabywcy z zagranicy kupują też na włoskim rynku nieruchomości luksusowe traktowane jako drugie domy lub domy wakacyjne. Dotyczy to zazwyczaj najbardziej atrakcyjnych okolic jeziora Como i Północnych Jezior, wzgórz Toskanii i Chianti, nadmorskich okolic Ligurii, Taorminy itp. W tych miejscach popyt koncentruje się na historycznych, odnowionych willach, dużej przestrzeni wokół domów, dostępie do morza czy do jeziora, pięknych widokach itp.

Podaż mieszkań pozostaje jednak strukturalnie ograniczona, a nowych inwestycji wciąż jest mniej niż przed kryzysem finansowym w 2008 roku. Nowe inwestycje są hamowane przez wysokie koszty budowy, długotrwałe procedury planowania i uzyskiwania pozwoleń, ograniczoną dostępność gruntów w dużych miastach oraz rosnące uzależnienie od przebudowy i rewitalizacji zamiast budowy na dużą skalę od podstaw. Włochy to kraj z ogromną liczbą nieruchomości starych i wymagających kosztownych remontów.

Włoski problem polega na tym, że pomimo słabego wzrostu populacji, a nawet spadku liczby mieszkańców w ostatnich kilku latach, zapotrzebowanie na mieszkania nie zniknęło. Mniejsza liczebność gospodarstw domowych, starzenie się społeczeństwa, migracje wewnętrzne i koncentracja popytu w wielkich miastach to wciąż czynniki wzrostu popytu na nowoczesne i lepszej jakości mieszkania.

Czy Polska może wyglądać podobnie? I co może nas uratować?

Czy Polska może zacząć przypominać pod względem demografii i rynku nieruchomości Włochy? Zróżnicowanie regionalne na pewno się pogłębia, a coraz więcej Polaków, szczególnie młodych, przepływa do wielkich metropolii. Te wewnętrzne migracje pozostawiają na prowincji, w niewielkich ośrodkach czy na wsiach puste domy i mieszkania, na które praktycznie brak jest popytu, natomiast silny popyt i wzrost cen to cecha charakterystyczna metropolii takich jak Warszawa, Kraków, Wrocław, Gdańsk, Poznań.

To, co nas mocno różni, to silny rynek nowych inwestycji w dużych miastach. Jest sporo narzekań, że skala budowy mieszkań jest zbyt mała, ale i tak nieporównanie większa niż we Włoszech. W mniejszym też stopniu Polska jest obciążona kosztami modernizacji substancji zabytkowej. Są miasta historyczne jak Kraków i one wymagają większych nakładów, zazwyczaj ze strony samorządów miejskich, jednak większość mieszkań na rynku wtórnym to zmodernizowane w ostatnich latach budynki powojenne.

Obciążeniem dla polskiego rynku, tak jak dla rynku włoskiego, jest spadek populacji, ale liczba ludności rośnie w dużych miastach. Bardzo niska dzietność, szybkie starzenie się społeczeństwa, odpływ młodych ludzi z mniejszych ośrodków, wysoki udział nieruchomości w majątku gospodarstw domowych, relatywnie niski wzrost produktywności poza największymi metropoliami to czynniki, które warto obserwować.

Rynek nieruchomości zaczyna się łamać, gdy jednocześnie młodzi ludzie wyjeżdżają za granicę lub do wielkich miast, absolwenci studiów nie wracają do swoich domów, a lokalne firmy nie tworzą dobrych miejsc pracy. W Polsce musimy przyzwyczaić się do myśli, że kilka metropolii zdominuje rynek nieruchomości. Metropolie będą przyciągać młodych ludzi, oferować miejsca nauki, a potem pracy i oczywiście najwyższe płace. Warszawa, Kraków, Wrocław, Gdańsk, Poznań będą więc przypominać Mediolan.

Część miast o średniej wielkości, które jednak mają na swoim terenie wyższe uczelnie, nowoczesny przemysł, dobrą infrastrukturę, dobrą jakość życia może być na tyle dużym magnesem, że rynek mieszkań pozostanie stabilny i będzie systematycznie rósł. Takie miasta jak Rzeszów, Lublin czy Białystok, mimo że położone na wyludniającej się ścianie wschodniej, wciąż przyciągają mieszkańców. Mniejsze ośrodki może czekać stagnacja, na którą nałoży się spadek jakości życia, a to wpłynie na spadek popytu na mieszkania.

Polska ma więcej atutów niż Włochy

Atuty Polski? Nadal jesteśmy krajem i rynkiem relatywnie tańszym, który ma jeszcze przed sobą ogromny potencjał doganiania bogatszych i bardziej rozwiniętych rynków europejskich. Mamy wciąż silny impuls finansowy netto ze strony funduszy europejskich, a poziom zadłużenia – państwa, samorządów i mieszkańców – jest jeszcze wciąż dużo niższy u nas niż np. we Włoszech. To wciąż nam daje duży margines swobody do finansowania inwestycji infrastrukturalnych i mieszkaniowych.

Najważniejszy będzie rynek pracy. Ludzie ciągną tam, gdzie mogą dostać pracę i mają perspektywę wysokich wynagrodzeń, a także lepszej jakości życia. Przyciąganie inwestycji i unowocześnianie gospodarki to podstawa. Automatyzacja, robotyzacja, wzrost produktywności firm, praca oparta na wiedzy i wysokich kwalifikacjach, wejście do rywalizacji w sektorach rozwoju sztucznej inteligencji? To może być wsparciem dla rynku mieszkań.

Jeśli nasze metropolie, ale też miasta średniej wielkości, będą umieć zachować konkurencyjność, nie tylko w skali kraju, ale też międzynarodową, to nawet przy postępującej słabej demografii pozostaną atrakcyjnym miejscem inwestycji mieszkaniowych i zakupów nieruchomości, również przez nabywców z zagranicy.

Skutki słabej demografii mogą się oddalić w czasie. To zależy nie tylko od samej demografii, ale też od kierunków naszego rozwoju. Dobre planowanie przestrzenne okolic wielkich miast, dobre warunki do zakładania firm w mniejszych ośrodkach to też zachęta do rozwoju rynku mieszkaniowego. Być może największym problemem Polski za 20 lat nie będzie jednak brak mieszkań, jak to postrzegamy obecnie, ale brak ludzi, którzy będą chcieli w nich mieszkać. Ale nie musi tak być.

Na pomoc mogą jeszcze przyjść zmiany w naszym życiu. Coraz więcej jest singli, którzy chcą mieć oddzielne mieszkanie, a młodzi ludzie coraz wcześniej będą chcieli mieszkać sami (u nas raczej nie powtórzy się włoskie zjawisko dorosłych mieszkających z rodzicami). Przybędzie seniorów chcących mieć wygodne dla nich mieszkania. Sporo mieszkań nadaje się też do wymiany, w ich miejsce trzeba budować nowe.

Przyszłość naszego rynku zdefiniuje to, że będzie się on koncentrować raczej w dużych miastach i na ich obrzeżach, gospodarstwa domowe będą mniejsze, potrzeba będzie więcej mieszkań dla studentów i osób starszych. Pojawi się też prawdopodobnie większy popyt ze strony imigrantów na nasz rynek pracy. Na pewno, jak we Włoszech, będzie rosła rola metropolii.

Czytaj więcej o wpływie demografii na nasze życie:

——————————

ZAPISZ SIĘ NA NASZE NEWSLETTERY:

>>> W każdy weekend sam Samcik podsumowuje tydzień wokół Twojego portfela. Co wydarzenia ostatnich dni oznaczają dla Twoich pieniędzy? Jakie powinieneś wyciągnąć wnioski dla oszczędności? Kliknij i się zapisz.

>>> Newsletter „Subiektywnie o Świ(e)cie i Technologiach” będziesz dostawać na swoją skrzynkę e-mail w każdy czwartek bladym świtem. Będzie to podsumowanie najważniejszych rzeczy, o których musisz wiedzieć ze świata wielkich finansów, banków centralnych, najpotężniejszych korporacji oraz nowych technologii. Kliknij i się zapisz.

———————————

Źródło zdjęcia: Maciej Danielewicz

Subscribe
Powiadom o
103 komentarzy
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
Zobacz wszystkie komentarze
TomR
1 miesiąc temu

Kraje UE wchodziły w kryzyz wymarcia wcześnie. Więc Polski rząd postanowił je naśladować, wprowadzać ich rozwiązania u nas.

Piotr
1 miesiąc temu
Reply to  TomR

Co racja to racja po 89 masowym bezrobociem +zapaścią budownictwa mieszkaniowego ktore państwo olało po upadku prl tak skutecznie wyperswadowano młodym rozmnażanie że w szczycie bezrobocia w 2003 było już tylko 350 k urodzeń tfr tfr=1,2 raptem połowa tego co 20 lat wcześniej rok póżniej wyż lat 70/80 zamiast wydać kolejny to wyjechał.

Marcin
1 miesiąc temu
Reply to  Piotr

Obecna zapaść demograficzna nie ma nic wspólnego z zarobkami, dostępnością mieszkań czy żłobków i przedszkoli. Dlatego też wszelkie 800+, mieszkania dla młodych czy inne przeszłe, obecne oraz przyszłe programy wsparcia, dopłat czy transferów socjalnych uruchamiane przez kolejnych polityków były, są, i będą absolutnie zbędne. Obecna zapaść demograficzna jest konsekwencją zmian kulturowych. Konsumpcjonizm, indywidualizm, wzorce kariery skutecznie odebrały większości młodym potrzebę posiadania dzieci. Nawet promocja lgbt robi swoje. Kiedyś kochający inaczej zakładali rodziny, mieli dzieci, a do tego drugie życie. Wraz z uznaniem ich preferencji na normatywne, już nie muszą. A to podobno 10% populacji. A będzie coraz gorzej. Moja generacja… Czytaj więcej »

Piotr
1 miesiąc temu
Reply to  Marcin

Od lat 90 pracy na prowincji jak nie było tak nie ma,siedzący w dużym mieście młody prędzej się zestarzeje niż czegokolwiek dorobi,z mieszkań porobiono tokeny inwestycyjne dla najbogatszych,kobieta w ciąży dla prywaciarza jest obciążeniem i tylko kombinuje jak jej miejsce pracy zlikwidować nie wiedzieć czemu ostatni wyż był wtedy gdy prl masowo budował mieszkania spółdzielcze które nie były masowo zamieniane w tokeny inwestycyjne tylko służyły do mieszkania zaś przeciętna Grażynka nie musiała się przejmować że za zajście w ciąże z pracy wyleci ujmę to w ten sposób gdyby wyżowi powojennemu kazać kupować mieszkania na wolnym rynku na kredyt do emerytury… Czytaj więcej »

Mariusz
1 miesiąc temu
Reply to  Marcin

Rozwody i alienacja, facet nie będzie brał udział w cyrku. Adopcja lub surogacja. Faceci nie będą tracić majątku swojego. Tak samo kontaktu z dziećmi.

TomR
1 miesiąc temu
Reply to  Marcin

W 2013 w UK dzietność Polek była 2,13 podczas gdy w Polsce 1,3. Ówczesnie UK wobec Polski było tylko lepsze finansowo (w tym także więcej metrów kwadratowych na osobę statystyczne), natomiast pod względem feminizmu, lgbt, indywidualizmu, konsumpcjonizmu było na dużo wyższym pozimie tych zjawisk.

https://www.rp.pl/opinie-polityczno-spoleczne/art12563351-demografia-nie-jest-smieszna

Nawet teraz u nas w ankietach wychodziła duża grupa ludzi, którzy już mają 1 dziecko, a nie stać ich na drugie.

Być może gdyby nie prywatyzacje za 10% wartości, sztuczna bieda Balcerowicza, czy też promowanie firm zagranicznych kosztem naszych mielibyśmy ugruntowane te 2,1 jako stabilną tradycję ?

Stef
1 miesiąc temu

W Polsce tez są już domy po 1 zł:
1. Poniemiecki bez dachu wartość ujemna bo trzeba wyburzyć.
2. Na terenach po dawnych PGR na końcu świata działka z domem w cenie pustej działki obok. Dom z drewna rok budowy ok 1905
3. Na podhalu w KW figuruje Bronisław lat 158 właściwie do przeprowadzenie pewnie kilkanaście spraw spadkowych.

Paweł
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

O tym wie chyba każdy kto bywa we wioskach na głębokiej prowincji. Praktycznie wszędzie stoją jakieś opuszczone domy w przeróżnym stanie, prawdopodobnie w większości w kombinacji z pkt 3 – przy czym dobrze jeśli w ogóle jest założona KW bo wcale nie musi jeśli ostatnia zmiana własności była 70 lat temu.
Jakby czujnie wybrać to pewnie dałoby się nawet coś takiego zasiedzieć.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Paweł

Problem wielu domów jest taki, że kiedy umiera właściciel zaczyna się problem spadkowy, który powoduje, że nieruchomość niszczeje i zanim da się z nią coś zrobić – już nie ma wartości rynkowej

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Częściowo winie sądy. Sprawa z zeszłego roku 3 spadkobierców (braci)w tym jeden nie żyje ale miał 2 dzieci wiec one po nim były uprawnione.Czyli już 4 spadkobierców. Co robi sąd nakazuje dostarczyć wszystkie akty urodzenia i zgonu albo odrzuci/ wniosek o sprawę. Dlaczego sie pytam skoro sąd może po pierwszej rozprawie wystąpić do gminy/MSWiA o te akty i je dostanje w kilka dni. Natomiast wnioskodawca musi jeździć po całym kraju w ich poszukiwaniu. Bo nie były jeszcze zdigitalizowane. A teraz sobie wyobraź my ze dziecko zmarłego brata jest nieletnie i trzeba powołać kuratora do odrzucenia spadku. Widziałem akta gdzie było… Czytaj więcej »

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Tak, to może być (o ile już nie jest) problem, który może decydować o tym czy deweloperzy nadal będą mogli sobie pozwolić na podnoszenie cen

Stef
1 miesiąc temu

A w Polsce niby jest inaczej? Za kawalerkę w Warszawie kupie 3 w Zabrzu albo Świdnicy czy Bytomiu. Wystarczy sie przejśc pk ww miastach albo na portalu zobaczyc ceny i ile jest do sprzedaży mieszkań.
W Polsce tez zostanie jak w Italii top 7 aglomeracji a prowincja będzie za grosze. Oczywiście „z dala od szosy i aglomeracji”.

Bo będą tez miasta satelickie typu Pruszków w których cena m2 jest wyższa niż w niektórych dzielnicach Warszawy!

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Tak, te miasta satelickie są ciekawe. Jeśli są dobrze skomunikowane z metropolią, to to rzeczywiście może być „złoty strzał” jeśli chodzi o wzrost wartości nieruchomości

EKD
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Wartość nieruchomości w tych miastach już wzrosła. Niedawno kupiłam mieszkanie na Tarchominie za pieniądze, które na tyle samo m2 wydałabym w Nowym Dworze Mazowieckim

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  EKD

Może tak być. Ale Nowy Dwór Mazowiecki jest bardzo fajnie skomunikowany z Warszawą i to dość wygodne, kompaktowe miejsce do życia. Tarchomin z kolei to już infrastrukturalnie w zasadzie nie odstaje od Warszawy. Tramwaj, wygodny dojazd do metra, galeria handlowa, kilka całkiem niezłych knajp, dzika przyroda nad Wisłą, najnowocześniejsza szkoła podstawowa w kraju, chyba najlepsza w Wawie sieć ścieżek rowerowych… Mieszkałem tam przez trochę i nadal czasem bywam, wstydu nie ma. Metr kwadratowy chodzi po ok. 14 000 zł i wydaje mi się, że to jest już tanio, biorąc pod uwagę jakość tej dzielnicy.

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

A najnowoczesniejsza nie jest sp 409 w Ursusie albo 408 na Bemowie.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Nie wiem, ale na Tarchominie mają boisko na dachu i klasy wyposażone XXI-wiecznie

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  EKD

A Pruszków byl przez chwilę droższy niż Ursusu czy Włochy.

Niko
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Ile np.samochodem lub pociagiem minut np do Gdańska to dobra lokalizacja?

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Niko

Nie wiem, dla mnie do pół godziny to jest rzut beretem. Jak w Warszawie jadę z jednego końca miasta na drugi 1,5-2h, to uważam, że wszystko poniżej godziny dojazdu do centrum komunikacją jest OK (pod warunkiem, że komunikacja jest dostępna i komfortowa)

Niko
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Czyli ok 1 godz pociagiem do centrum np.Krakowa tez jest ok i wyspac sie mozna po drodze ,skorzystac z wc ,poczytac subiektywnie o finansach itp😉

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Niko

Jak najbardziej

Piotr
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Pozyjemy zobaczymy w Warszawie jest około 420 k emerytów około 700 k w całej aglomeracji z prowincji powoli nie będzie kogo zasysać tak się wyludniła przez ostatnie 30lat.

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Piotr

Z Życia blok PRL 10 mieszkań z czego 6 zajmują osoby lub małżeństwa w wieku pow 70 lat.

Jacek
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Bywają droższe to co innego niż są droższe.
Czyli np mieszkania w bliskiej odległości od stacji PKP (bo niestety parking po stronie Pł jest dla kilkudziesięciu samochodów i o 7 rano jest 100% zajęty

Stef
1 miesiąc temu

Autor jak 90% ekspertów pomija fakt że wyludnia sie tez ściana zachodnia. Takie Opolskie czy Lubuskie jest szybko wyludniające się bo ściąga ludzi Wrocław.
W Zachodnio Pomorskim są wsie gdzie średnia wieku to 55 lat, albo nke urodziło się żadne dziecko od 5 lat.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

A co to zmienia w kalkulacjach?

Ola
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

W kalkulacjach w skali kraju może i nic, ale dorzuca kamyczek do stereotywowego postrzegania podziału Polski na dwie części, charakteryzujące się odmienną dynamiką (a może ta różnica w niektórych aspektach się powoli zaciera? ).

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Ola

Chyba zaczyna się zacierać

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Zmienia szczególnie jak ktos myśli że na zachodzie to będą ceny tylko rosły.

Do tego jak nie zauważy że nawet wśród miast wojewódzkich trzeba uważać patrz Opole, Zielona Góra czy Gorzów Wlkp. Bo można się ździwić.

I jeszcze jedna ciekawostka jak chcesz kupić dom czy mieszkanie na ścianie zachodniej to porównaj cenę za Odrą.
To samo z najem w miasteczkach byłego NRD potrafi być taniej niż w PL.

Znam sporo osób co zamiast małego mieszkania w Szczecinie wybrały dom w byłym NRD.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Tak, rzeczywiście, wschodnie landy są relatywnie tanie do wielu polskich dużych miast. Ale znajomy, który tam kupił nieruchomość, mówił, że koszty życia wyższe i poziom bezpieczeństwa niższy, więc niekoniecznie to musi być dobry deal

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Ww znajomi pracują w Szczecinie więc wszystko załatwiają w Polsce.Fryzjer,lekarz, lidl…..

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Pensje jak na zachodzie, wydatki jak na wschodzie. Logiczne 😉

Tomek_wawa
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Przecież autor wspomniał o wyludniających się małych miejscowosciach na zachodnich obrzeżach Polski.

Vvv
1 miesiąc temu

do zaledwie 36 000 560 tysięcy. 

Do poprawki – to nie jest 36,5m..

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Vvv

W którym miejscu tekstu to jest?

Tak wlasnie jest
1 miesiąc temu

Szukanie dziury w całym. Sprawa jest prosta jak cep – żeby myśleć o dzieciach, trzeba mieć właściwego partnera, mieszkanie i stabilną pracę. Tak statystycznie, bo zawsze znajdzie się jakiś filozof, który będzie dyskutował z tym.

Mieszkania sobie sami popsuliśmy na własne życzenie zostawiając je deweloperom, spekulantom i rentierom. To teraz niech Ci deweloperzy, spekulanci i rentierzy robią sobie dzieci.

Stabilna praca jest często niezależna, niemniej dużo złego w tej kwestii robiono przez lata (śmieciówki, itp).

W końcu właściwy partner – tu pewnie bardziej kulturowo, ale oczekiwania dzisiaj są co najmniej…dziwne?

A cała reszta to już analiza historyczna (jak powyżej).

Admin
1 miesiąc temu

Z tego, co mówią kobiety – problem jest już na poziomie partnera. W ogóle nie dochodzi do kwestii mieszkania. Nie wiem tylko czy to jest kwestia nadmiernych oczekiwań, czy rzeczywiście spadku „jakości” mężczyzn

Alicja
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Mężczyźni chcą żyć jak ich ojcowie, a kobiety nie chcą żyć jak ich matki. I to są oczekiwania nie do pogodzenia. 

Mariusz
1 miesiąc temu
Reply to  Alicja

[CENZURA-red, wulgaryzmy] Jak nie masz masz mieszkania, sama weź kredyt hipoteczny, jesteś silna i niezależna. Facet , nie będzie pracował na księżniczkę.🤣🤣

Alicja
1 miesiąc temu
Reply to  Mariusz

LOL. Dokładnie to zrobiłam 🙂 To miało mnie jakoś obrazić? I jeszcze może to, panie Mariuszu, jest dla Pana niewyobrażalne, ale mam wspaniałego męża, który „o zgrozo” mieszka ze mną w moim mieszkaniu i z którym jestem, bo go kocham i lubię, a nie dlatego, że nie mam hajsu na to, żeby odejść.

Alf/red/
1 miesiąc temu
Reply to  Mariusz

No właśnie potwierdziłeś, że Alicja ma rację 😢

Tak wlasnie jest
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Nie widzę jakiegoś większego spadku (ani wzrostu) „jakości” mężczyzn, za to na pewno widzę wzrost oczekiwań kobiet i zarazem spadem standardów mężczyzn jak już. Nie mi oceniać – może większe oczekiwania mogą poprawić zadowolenie z relacji, ale mogą i doprowadzić do przespania czasu, ale to już kwestia w pełni indywidualna. Nie jest to nic nowego – kiedyś i w innych kulturach dzisiaj kobiety często szukały bogatego męża, dzisiaj szukają księcia z życiem jak z Instagrama (+ własny mieszkaniem i dobrym autem). To samo mężczyźni – modelki, ale zarazem matki żony i kochanki w jednym. Niektórym się udało, innym zostało często… Czytaj więcej »

Admin
1 miesiąc temu

„Rynek” jest większy. Kiedyś szukało się w ramach swojej wsi, teraz – poprzez apki randkowe – na całym świecie

Radiok
1 miesiąc temu

„tylko 9% osób NIE CHCE mieć dzieci (źródło)” Uważałabym z interpretowaniem ankiet gdzie jedynie deklarujesz co byś zrobił, one się potrafią o rząd wielkości rozjechać z rzeczywistością. A mamy kulturę w której, bezdzietnemu z wyboru, opłaca się mówić, że on by chciał mieć dzieci tylko taki jego ciężki los, że nie może zmaiast przyznać uczciwie, że praca rodziców jest dla frajerów, on wili pieniądze na przyjemności przeznaczyć. Takie okłamywanie społeczeństwa przez bezdzietmych zbija politykom opcję narzucenia na nich ekstra podatku który zrekompensowałby krajowi ich wygodnictwo i szkody społeczno-gospodarcze jakie z niego wynikają, bo bezdzietny wyjmie wtedy kartę „ale my byśmy… Czytaj więcej »

Marco
1 miesiąc temu

Żeby było ciekawiej, ja widzę znaczący wzrost w jakości mężczyzn. Pamiętając jakość ojcostwa z lat 90tych, to wręcz widzę przepaść. Ojcowie z mojego blokowiska po zakończonej pracy spotykali się na piwie/wódce w Tawernie. Jak żona chciała znaleźć męża to szła do Tawerny lub na Malinową (inna tawerna). Alternatywnie wysyłała w środku nocy dziecko, żeby naj… ojca do do mu ściągnęło, bo wiedziała, że samiec alfa w otoczeniu innych samców alfa jest niesterowalny. I to był standard mojego dzieciństwa. A gdy takie samce alfa wracały do domu, to w zasadzie nic więcej jak koryto i spanie ich nie interesowało. Pranie? Sprzątanie?… Czytaj więcej »

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Marco

No i co panie na to? Nadal szukacie księcia z bajki? ☺️

Aaw
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Przy obecnym obciążeniu obowiązkami praca+dom ogarniętych facetów klasy średniej – średniej wyższej – to faceci powinni mieć wyższe oczekiwania 😉 przecież. Standardem jest że facet teraz robi wszystko w zasadzie + Praca dużo b wymagająca (stres,czas ale i kasa) niż u statystycznej kobiety

Phx
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Spadku jakości mężczyzn, a może oczekiwań kobiet? Myślę, że cały miks – jesteś silna, niezależna, pożyj, ustaw się. Chłopaki głaskane a jak coś to mamusia.

Jak byłem młody, to nauczycielowi nikt nie podskoczył. Masz 3-ję i czujesz się skrzywdzony? Radź sobie i udowodnij, że pokonasz niesprawiedliwość. Na podwórku – radź sobie. Życie nie jest sprawiedliwe. A teraz?

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Phx

Z całą pewnością kobieta, która jest niezależna finansowo, wykształcona, ambitna, będzie szukać faceta, który będzie inteligentny, ambitny, z którym nie można się nudzić, zamożnego (żeby można było realizować z nim pomysły) – takich jest góra 10% na rynku. Chyba stąd się bierze niedopasowanie. Kiedyś wybierało się spośród mieszkańców swojej wsi, teraz wybiera się spośród milionów potencjalnych kandydatów, platformy randkowe to taki niezbyt efektywny „rynek”, który daje złudzenie większych możliwości, niż realnie istnieją

Radiok
1 miesiąc temu
Reply to  Phx

A teraz żyjemy w bardziej cywilizowanym świecie.

Piotr
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

W cale się nie dziwię przeciętny Janusz przy medianie zarobków 5 k netto ani dzieci nie utrzyma ani im dachu nad głową nie zapewni w związku z czym do zapładniania rwał się nie będzie.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Piotr

Mediana już jest bliżej 5400 zł na rękę, ale przypominam, że połowa Januszy jest powyżej mediany. To jest grube kilka milionów Januszy rozpłodowych 😉

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

A znamy dominantę wynagrodzeń?

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

GUS to pewnie podaje, ale przyznam szczerze, że nie zarejestrowałem

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Połowa januszy jest powyżej mediany ale pewnie mediany liczonej dla obu płci?
Bo inaczej to niemożliwe bo mediana dzieli populację na pół czyli dokładnie połowa populacji zarabia 5400(populacja to KiM)

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Stef

Nawet jeśli podział nie jest idealnie równy płciowo, to Januszy rozpłodowych z pensją powyżej mediany jest kilka milionów

Piotr
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Pracuję w dużej instytucji państwowej mam 30 % stażu i podstawę o 10 % wiekszą od nowo przyjętych 20 latków czyli zarabiam od nich 40 % więcej z faktu że 50 latkowie zarabiają więcej niż 20 latkowie za wiele dla demografi nie wyniknie.Problemem są wysokie koszty wejścia w dorosłe życie dla młodego który jak siedzi na wynajmie to prędzej się zestarzeje niż czegokolwiek dorobi tak naprawde problemy od lat są te same brak stabilnej sytuacji mieszkaniowej której nie ma na kredycie/wynajmie+brak stabilnej pracy.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Piotr

To prawda, jeśli nie można wyjść z etapu najmu lub kredytu na mieszkanie (jedno i drugie anihiluje możliwości akumulowania kapitału), to można do końca życia nic nie mieć i być płatnikiem odsetek dla innych, a nie inkasować je dla siebie

Niko
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Spadek jakości kobiet jest chyba,jeszcze wiekszy 🤔

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Niko

Naprawdę? Po czym Pan wnosi? 😉

Niko
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Po zachowaniu 😉,obserwacji ,z życia wzięte ,media apolecznosciowe itd,szkoda gadać😉

Radiok
1 miesiąc temu
Reply to  Niko

Spadek jakości czy niedopasowanie do twoich oczekiwań? Które mogą być takie, że obserwowałeś w domu kobietę jako kurę domową pozbawioną ambicji i własnego zdania, której się wydawało, że jest szyją która kręci głową, bo od czasu do czasu mężczyzna dał jej podjąć jakąś decyzję?

Patrząc na przestrzeń profesjonalną to dużo więcej kobiet osiąga sykcesy i mówię to z pubktu widzenia firmy nastawionej na zysk, gdzie nie stosuje się żadnych parytetów i tym podobnych pierdów tylko zatrudnia najlepsze osoby, żeby zmaksymalizować zysk bo tu każdy lubi dobrze zarobić, a nie zajmować się politycznym bullshitem.

Czy się zmieniają dziadku.

Last edited 1 miesiąc temu by Radiok
Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Radiok

Wszystko w porządku, ale dlaczego „dziadku”? 😉

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

W PRLu nie było problemem jak Pani mgr miała.męża po zawodówce mechanika kierowcę czy elektryka.

Dziś to raczej niemożliwe mimo ze ten spawacz czy mechanik zarobi 3x tego co facet magister po socjologii.

Aleks
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Z punktu widzenia mezczyzn: nie trzeba kupowac calego browaru aby napic sie piwa, do tego kiedys spolkowanie konczylo sie poczeciem, dzis jest antykoncepcja a mezczyni nie kwapia sie do ojcostwa z partnerkami, ktore poznali tylko „aby napic sie piwa” … Patrzac na alimentacyjne przywileje kobiet mamy zbior czynnikow ktore „odrzucaja” od ojcostwa

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Aleks

To fakt, poczęcie bywa decyzją niezwykle kosztowną. Zwłaszcza jeśli nie jest decyzją lecz przypadkiem 😉

Tomek_wawa
1 miesiąc temu

Co raz mniesza dzietność to przede wszystkim kwestia zmian kulturowych. Mieszkania, żlobki, stała praca są ważne ale nie decydujące. Młodzi ludzie po prostu nie chcą mieć dzieci, albo chcą tylko jedno. Taki jest trend w społeczenstwach zachodnich.

Tak wlasnie jest
1 miesiąc temu
Reply to  Tomek_wawa

Tomeka_wawa – pisałem o tym wyżej (o tu), że dane przeczą tej hipotezie. Obserwacja otoczenia również. Mówimy o polskim podwórku, bo na zachodzę dochodzą też inne powody (południe Europy – bezrobocie, część krajów zachodni – skupienie się na karierze) – nie wrzucajmy wszystkiego do tego samego worka.

EKD
1 miesiąc temu

A może jest to kwestia globalnego megatrendu odwrotu od „dzieciatości”.,,

Ola
1 miesiąc temu

Zostawię tu tylko informację, że o ile w Polsce z invitro mogą korzystać tylko pary, to są kraje w Unii, gdzie dostęp do procedury mają także singielki (niezależnie od orientacji seksualnej).

https://www.boe.es/buscar/act.php?id=BOE-A-2006-9292&utm_source=chatgpt.com

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Ola

Seksmisja to był jednak proroczy film 😉

Jarek
1 miesiąc temu

Chciałbym zauważyć, że Polacy mają dzieci, tyle że w Anglii. Politycy się cieszyli jak Polacy wyjeżdżali na Wyspy, bo im to rozwiązywało bieżące problemy.

Jebax Tuska
1 miesiąc temu

Bredzisz

Miguel
1 miesiąc temu
Reply to  Jebax Tuska

Panie Maćku, że Pan nie odrzucił komentarza z wulgarnym nickiem…

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Miguel

Bo moderacji podlegają komentarze, a nie nazwy uczestników. Na moje oko jak się ktoś głupio nazwie to i tak nikt nie słucha co ma do powiedzenia

Freak
1 miesiąc temu

Zostanie Top 5 + druga liga – Łódź, Katowice, Rzeszów, Białystok, Szczecin. Oczywiście wokół Top 5 będzie „ring” gdzie nastąpi znaczne zagęszczanie zabudowy ( promień 20/30 km). A reszta szczególnie ściana wschodnia będzie się wyludniać znacząco poprzez starzenie się społeczeństwa. Taki jest dzisiejszy świat, nikt nie chce mieszkać w biedzie, a znacząca większość chce wygodnego życia czy to w mieszkaniu czy też w wygodnym domu, w którym większość rzeczy jest bezobsługowa. Stare domy to studnia bez dna, a stare domy na odludziu nie mają żadnych perspektyw. Jeśli chodzi o demografię to przynajmniej ja mogę to napisać otwarcie – dzieci to… Czytaj więcej »

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Freak

Pisząc o dzieciach zapomniał Pan o drugiej stronie medalu – tym, że mając rodzinę życie jest łatwiejsze, bardziej kolorowe, nie jest samotne i nie skupia się tylko na własnym „ja”. To są ogromne zalety założenia rodziny. Owszem, są też wyzwania, o których Pan wspomniał, ale bardzo współczuję osobom, które będzie czekała totalna samotność. Jeśli będzie powiązana z brakiem pieniędzy, to już całkiem kaplica

Freak
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Ja naprawdę cieszę się, że jest Pan szczęśliwym i świadomym ( że istnieją 2 strony medalu) rodzicem. Tam gdzie Pan widzi zalety ” łatwiejsze życie ” i „kolorowe” ja widzę zagrożenia bo dla mnie kolorowe oznacza brak równowagi/stabilności natomiast muszę stwierdzić, że na pewno życie singla lub DINKS jest łatwiejsze niż życie rodzica. Jeśli chodzi o bycie singlem to nie oznacza to automatycznie ,że jest się samotnym, a nawet jeśli to przygotowujesz się do tej samotności całe życie, natomiast rodzice mający dzieci w ogóle nie są do niej przygotowani ( psychicznie). Kolejna rzecz o której należy mówić otwarcie to eutanazja… Czytaj więcej »

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Freak

Każda decyzja podejmowana pod wpływem konieczności jest zła. Ale kreowanie życia w modelu DINKS jako eldorado jest bardzo krótkowzroczne. Konsekwencje przychodzą i są poważne. O tym się nie mówi. Samotność to będzie zmora najbliższych dekad

Freak
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Ja patrzę pod względem jednostki, z perspektywy społeczeństwa czy też państwa jest to odwrotnie. Jeśli chodzi o DINKS to żyją zazwyczaj na dobrym poziomie, nie musząc wcale dużo zarabiać, singiel trochę gorzej , jednak dużo dużo lepiej niż rodzic. Weźmy na przykład mieszkanie singlowi wystarczy 25 mkw, parze 40 mkw a rodzicom w zależności od dzieci to i 80 mkw będzie mało. Jak wiadomo są to gigantyczne sumy. Tutaj rodzic musi dosłownie się zarzynać żeby opłacić kredyt, kiedy singiel i DINKS może mieć to dużo łatwiej. Kolejna sprawa po tym zarzynaniu się w pracy rodzic nie odpocznie w domu w… Czytaj więcej »

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Freak

„Przychód” z posiadania dziecka objawia się dopiero jakieś 20 lat później, o ile dobrze je wychowaliśmy. Koszty objawiają się od razu

Alicja
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Dzieci nie są gwarancją, że na starość nie będzie się samotnym. Jest wielu samotnych starszych ludzi, którzy te dzieci mają. 

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Alicja

Gwarancja nie jest, raczej szansa

Stef
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Statystycznie tak ale proszę zobaczyc że świat cywilizowany zmierza w kierunku singli.
A pana teza sam= samotny jest już stanowczo negowana.
Znam osoby same(singielki) i żyją pełnia życia tylko zamiast kaszojada realizują sie w innych aspektach życia.

Radiok
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

„Pisząc o dzieciach zapomniał Pan o drugiej stronie medalu – tym, że mając rodzinę życie jest łatwiejsze, bardziej kolorowe, nie jest samotne i nie skupia się tylko na własnym „ja”.” Nie zapomniał, wartość tego zdania jest taka sama jak „pieniądze szczęścia nie dają” zestawiona z obowiązkowa informacją, że każdy zna kogoś kto miał dużo pieniędzy i umarł na raka i zupełnie ZAPOMINAJĄCA o tym, że rak nie jest karą za posiadanie dużych zasobów pieniędzy. Albo te brednie powtarzane przez Arabów, że nasze życie jest niepełne bo nie wierzymy w prawdziwego boga. Mając rodzinę może się wylosować dziecko z problemami psychicznymi/innego… Czytaj więcej »

Last edited 1 miesiąc temu by Radiok
Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Radiok

No risk, no fun

TomR
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Dzieci rodzą sie tam, gdzie nie ma ryzyka. Głównie w Afryce subsaharyjskiej, gdzie państwa nie są państwami prawa, więc odpada ryzyko prawne. W państwach prawa, gdzie jestg groźne (w tym więzienie!) ryzyko prawne od posiadania dzieci – tam jest wymieranie . Ryzyko prawne powoduje wymieranie. Brak ryzyka prawnego, brak odpowiedzialności = dobra demografia. Nieodpowiedzialne rodzicielstwo rządzi do tego stopnia, że wymierające kraje z represyjnie egzekwowaną odpowiedzalnościa rodziców za dzieci (=wymieranie) muszą sprowadzać imigrantów, z krajów gdzie nie ma odpowiedzialności i ryzyka (= dobra demografia). Historycznie obecnie wymierające państwa miały świetne wyniki demograficzne gdy jeszcze nie wprowadzono tej odpowiedzalności prawnej, ryzyka… Czytaj więcej »

Tomek
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Zgadzam się i chciałbym przeczytać reportaż / wywiady z ludźmi 60/70+ którzy świadomie nie chcieli mieć dzieci, bo wszystko jest fajne jak jest się w miarę młody i ma siły, ciekawe jak jest później

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Tomek

Spróbujemy namówić kogoś na zwierzenia, chociaż to nie jest łatwe ;-). Ludzie mierzący się z samotnością często są też zamknięci w sobie.

Aaw
1 miesiąc temu
Reply to  Freak

Wiesz tylko jest taki problem że jakby tak twoja mama myślała to by Ciebie nie było. To jest smieszne że teraz ambicje to apartament w wynajmie, wakacje i ajfon na raty. I tyle

Freak
1 miesiąc temu
Reply to  Aaw

Rozumiem, nie mam wpływu na myślenie innych ludzi, nie było by mnie to nie ( nie ma co tutaj zbytnio rozważać tematów filozoficznych, bo to jednak blog finansowy). Co do ambicji mojego pokolenia to jednak większość chce nieruchomość na własność i do tego dąży – ja też. Wakacje są cudowne i tego na pewno nie odpuszczę ( a jak wiadomo dzieci są przeszkodą w tym ) spędzam je intensywnie zwiedzając, podziwiając zabytki architektury, muzea, jak również plaże. Po prostu wyjeżdżam zobaczyć troszkę inny świat. Wyspać to mogę się w domu bo wiem, że w przeciwieństwie do osób posiadających dzieci nic… Czytaj więcej »

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Freak

Ja przez 15 ostatnich lat zwiedziłem duży kawał Europy (m.in. całą Andaluzję) z dziećmi. Nie były żadną przeszkodą.

Freak
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

To bardzo fajnie, że Pan zapewnia dzieciom podróże, jak również to, że one nie są przeszkodą dla Pana w osiąganiu celów turystycznych. Jednak z dziećmi wszystko liczy x ( ilość dzieci) = budżet podróży puchnie już na starcie. Jak słyszę o kosztach dla 4 os. rodziny na wakacje do Turcji albo Tunezji to jest masakra. Tutaj Singiel albo DINKS może lecieć na drugą półkulę. Pomijając już pieniądze dzieciom zazwyczaj nie chce się spacerować cały dzień, chodzić po muzeach i oglądać zabytki ( nie jest to nic dziwnego) tylko trzeba dostosować swój program również do nich czyli baseny, parki rozrywki, aquapark… Czytaj więcej »

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Freak

Ma Pan rację, czasem jeżdżę na wakacje sam, bez dzieci. I też jest miło, aczkolwiek po kilku dniach mam już dość, bo się ma za dużo czasu i można umrzeć z nudów.

ads
1 miesiąc temu

Na dolnym Śląsku ruder jest od groma. Wystarczy podatek katastralny albo od niezamieszkałej nieruchomości.

Miguel
1 miesiąc temu

Prawdziwym sygnałem kryzysu demograficznego będzie zamykanie przedszkoli i szkół z powodu zbyt małej liczby dzieci, tak jak dzieje się np. w Niemczech. Trzeba robić wszystko, by Polska była coraz bardziej atrakcyjnym miejscem dla imigrantów zarobkowych i ich rodzin, bo to w nich i ich dzietności nadzieja. Inaczej nie będzie komu pracować na nasze emerytury.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Miguel

W Polsce to już za chwilę. Znam pięknie odnowioną, doinwestowaną szkołę kilkadziesiąt kilometrów od metropolii, do której w tegorocznym naborze było kilkanaście dzieci. Ta szkoła „umrze” w ciągu kilku lat, a jest naprawdę świetna jeśli chodzi o infrastrukturę

Mariusz
1 miesiąc temu

Nie będzie z naszej strony dzieci. [CENZURA-red, bełkot] Dzieci nie będzie. Zawodówki będą zamykane i większość facetów odejdzie z tych zawodów za 20-30 lat. Połowa domów będzie ruderą [CENZURA-red, bełkot]. Za dużo wałków faceci widzieli.

Lech
1 miesiąc temu

Ostatnio patrzyłem na dane mieszkaniowe dla Krakowa od 2000r. Ilość ludzi o dziwo tylko +60tys. Ilość studentów prawie taka sama (z wahaniami pomiędzy). A ilość mieszkań… prawie dwa razy większa, z 260tys na obecne 475tys, czyli +200tys! Niesamowicie się dogęściło, a ludzi wcale niewiele więcej, a to drugie największe miasto w Polsce przez 25 lat rozwoju. Obecnie średnio 1.7 osoby na mieszkanie (Warszawa zresztą takie samo zagęszczenie). Trochę mnie zdziwiły te dane, bo nie prognozują specjalnego zapotrzebowania na mieszkania w tak dużym mieście o którym się wszędzie mówi że to pewniak.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Lech

Chodzi pewnie głównie o zmianę standardu. Czyli zamiana starych mieszkań na nowe. Ale generalnie popyt chyba jest bliski zaspokojenia

Lech
1 miesiąc temu
Reply to  Maciej Samcik

Ale jednocześnie to dane ile mieszkań przybyło więc po uwzględnieniu wyburzeń… Których pewnie nie jest też wiele w skali miasta, bo albo zabytki albo relatywnie świeże. Wielka płyta przechodzi renowacje, a ogólnie ludzie raczej mieszkają w mniejszym ścisku więc na pewno na plus ale w końcu pewnie ten trend się też zatrzyma, bo do dalszego rozrzedzania m2 na osobę będzie trzeba większych mieszkań, a raczej buduje się maluchy pod najmy i możliwe do szybszej sprzedaży przez niższy koszt.

Admin
1 miesiąc temu
Reply to  Lech

Tak, rozrzedzenie jest już blisko poziomu docelowego

Subiektywny newsletter

Bądźmy w kontakcie! Zapisz się na newsletter, a raz na jakiś czas wyślę ci powiadomienie o najważniejszych tematach dla twojego portfela. Otrzymasz też zestaw pożytecznych e-booków. Dla subskrybentów newslettera przygotowuję też specjalne wydarzenia (np. webinaria) oraz rankingi. Nie pożałujesz!

Kontrast

Rozmiar tekstu