Olga Tokarczuk i podwójna kumulacja literacka. Ile warta jest Nagroda Nobla i dlaczego Tokarczuk dostanie mniej niż Szymborska?

Olga Tokarczuk i podwójna kumulacja literacka. Ile warta jest Nagroda Nobla i dlaczego Tokarczuk dostanie mniej niż Szymborska?

Olga Tokarczuk jest piątym polskim pisarzem, który otrzymał literackiego Nobla. Akademia Szwedzka doceniła jej „wyobraźnię narracyjną, która z encyklopedyczną pasją pokazuje przekraczanie granic jako formę życia”. Nagroda jest chyba najcenniejszym wyróżnieniem, jakie może otrzymać pisarz lub poeta. Ale ma też niebagatelny wymiar finansowy – łączy się z przelewem o wartości 3,6 mln zł. I kolejne miliony z udziału w sprzedaży książek, która wystrzeli teraz w górę. Byłoby więcej, ale „Nobel” jest trochę jak 500+

W czwartek członkowie Akademii Szwedzkiej i Fundacji Noblowskiej wyłonili dwójkę zwycięzców Nagrody Nobla w dziedzinie literatury. Najcenniejsze trofeum w świecie pisarzy i poetów otrzymali Olga Tokarczuk (za 2018 r.) i Austriak Peter Handke (za 2019 r.). Nagroda Nobla ma wymiar nie tylko prestiżowy, ale też finansowy.

Zobacz również:

Tym razem (tak, jak w dwóch poprzednich latach) laureaci nagród dostaną po 9 mln koron szwedzkich, czyli jakieś 3,6 mln zł po kursie 0,4 zł za koronęŻeby zdywersyfikować ryzyko radzilibyśmy naszej noblistce nie wymieniać całej kwoty na raz, bo korona akurat teraz jest w dołku i może za jakiś czas odbije ;-). Trzeba by więc założyć subkonto w koronach szwedzkich i to w banku, który ma swój internetowy kantor.

Olga Tokarczuk zgarnia podwójną kumulację

Minister Finansów Jerzy Kwieciński zdecydował, że fiskus zwolni Olgę Tokarczuk z obowiązku zapłacenia podatku od pieniędzy otrzymanych wraz z Nagrodą Nobla.

Co prawda ustawa o PIT w art. 21 mówi, że zwolnione są te nagrody, które zostały przyznane w związku z działalnością w dziedzinie kultury, nauki i ochrony praw człowieka. Ale jest warunek: nie mogą przekraczać 2.000 zł. Tokarczuk dostanie więcej, co oznacza, że od Nobla zapłaciłaby – jak od wygranej w Lotto – 10% podatku, czyli 360.000 zł. A więc w tym wypadku ministerialny „akt łaski” ma znaczenie.

Laureat Nobla dostaje też szczerozłoty medal (18 karatów, 175 g, czyli jakieś 5,6 uncji trojańskich (33,1g) , czyli – przy średniej cenie złota wynoszącej 1500 dol. i przy kursie „zielonego” wynoszącego 4 zł – medal wart jest 33.600 zł. Jego wartość kolekcjonerska jest oczywiście wielokrotnie większa. Można powiedzieć, że ten medal jest bezcenny – za wszystko inne zapłacisz kartą Mastercard ;-).

Co można kupić za 3,6 mln zł? Trzy używane Lamborghini Huracane albo 300-metrowy dom w Wilanowie, albo 150-metrowy na Żoliborzu. Ale to dopiero początek eldorado. Wiadomo, że kiedy autor dostaje Nobla, jego wydawcy są w ekstazie, bo sprzedaż książek dostaje „turbodoładowania”. Gdyby dzięki nagrodzie sprzedał się „tylko” milion książek pani Olgi ekstra i gdyby miała tylko 3-4 zł od każdego egzemplarza, to z udziału w zyskach ze sprzedaży mogłaby dostać drugie tyle, ile z przelewu ze Szwecji.

Już wczoraj grzały się serwery Allegro w poszukiwaniu „Biegunów”, czy „Ksiąg Jakubowych”. Internauci wpisywali kilka tysięcy zapytań na minutę. Część zysków na pewno przypadnie autorce, w tym za prawa autorskie do nowych wydań i przekładów.

Czytaj też: Agnieszka Radwańska kończy karierę. Ile zarobiła na korcie, a ile poza nim? I jak lokuje te pieniądze z myślą o sportowej emeryturze?

Czytaj też: Ile zarabiają najlepsi piłkarze świata? Kilku ma po 2,5 mln zł dziennie, a kilkunastu – po milionie tygodniowo

Nagroda Nobla jak 500+. Bez waloryzacji

Wysokość nagród Fundacji Noblowskiej niestety spada. W tym roku laureaci dostają po 9 mln szwedzkich koron. To mniej, niż w latach 2001-2011, gdy „w puli” było okrągłe 10.000.000 koron. Fundacja Noblowska, która inwestuje pieniądze ufundowane przez założyciela nagrody, dostała rykoszetem po kryzysie finansowym w Europie, przez co musiała obniżyć wysokość nagród do 8 mln koron. Dopiero od 2017 r. zwiększono stawkę do 9 mln.

Sytuacja była tak kiepska, że w 2012 r. Fundacja, po utracie jednej piątej swoich aktywów – które stopniały do 2,7 mld koron – zwróciła się do funduszy hadgingowych o pomoc. I to pomimo że Alfred Nobel w testamencie zapisał, żeby unikać ryzykownych aktywów – „Guardian” tłumaczy to, że zalecał inwestowanie w „safe securities”. Dzięki sprawnemu zarządzaniu i trwającej od kilku lat hossie, obecnie aktywa fundacji wynoszą 4,2 mld koron, czyli 1,68 mld zł. Na kilka nagród jeszcze wystarczy 😉

Jak się zmieniała wysokość Nagrody Nobla? Polecam tabelę dostępną pod tym linkiem.

Tegoroczne nagrody, z uwzględnieniem zmiany wartości pieniądza w czasie, warte są 105% tego, co dostawał laureat pierwszej nagrody w 1901 r. Wówczas nagroda wynosiła 150.782 koron, czyli równowartość 8.567.159 współczesnych koron.

Sprawdziliśmy wysokość nagrody Nobla dla Wisławy Szymborskiej. Nasza poetka dostała w 1996 r. 6,1 mln koron (czyli jakieś 2,5 mln zł przy kursie korony jesienią 1996 r. na poziomie 0,42 zł). Uwzględniając realną wartość tych pieniędzy (wtedy korona była „cenniejszym” pieniądzem w sensie wartości nabywczej), pani Wisława otrzymała kwotę, za którą mogłaby kupić tyle, ile dziś za 9,5 mln koron (czyli 3,8 mln zł).

Realnie więc pani Wisława zainkasowała równowartość o pół miliona koron więcej, niż wynosi obecna stawka nagrody. Inna sprawa, że wartość złotego była wówczas była niższa, a po uwzględnieniu tego czynnika różnica spada do 200.000 zł. Ale mimo wszystko można powiedzieć, że realna wypłata dla pani Wisławy były większa, niż dla pani Olgi.

źródło zdjęcia: Nobleprice.org

Subscribe
Powiadom o
7 komentarzy
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
Adam
1 rok temu

Czy Pani Wisława również była zwolniona z podatku?

E.G
1 rok temu

Pisowi rozjechały się nogi i tak stoi w rozkroku . Pani Tokarczuk składam gratulacje .

Don Q.
1 rok temu

„szczerozłoty medal (18 karatów, 175 g, czyli jakieś 5,6 uncji trojańskich (33,1g) ”
— ale 18 karatów to chyba nie taki szczery, zawiera tylko 3/4 złota, co daje łącznie 4,22 uncji czystego złota…

Chrystian
1 rok temu

Panie Ireneuszu,bo jeśli Olga Tokarczuk dostała literackiego nobla za ubiegły rok,to czy kasa która dostanie nie powinna być liczona wg ubieglorocznego kursu???

Admin
1 rok temu
Reply to  Chrystian

Niestety raczej będzie po aktualnym, bo nagroda jest przyznana w tym roku

anonymous
1 rok temu

Nagroda nobla od dawna nie jest żadnym prestiżem. Przykładowo pokojową otrzymują ludzie prowadzący… działania wojenne. Kategoria literacka to w ogóle jest jakaś kpina. Z fizyki lub chemii jest całkowicie zrozumiałe ale z literatury? Niedługo zaczną wręczać za książkę kucharską albo populistycznego bloga.

Max K.
1 rok temu
Reply to  anonymous

W zasadzie nic tylko napisać byle jaką książkę wydrukować i czekać na taką kpinę, a nie nagrodę. Dziwię się, że Katarzyna Cichopek nie dostała nobla w końcu można by podciągnąć jej książkę pod wypieki kuchenne…

Subiektywny newsletter

Bądźmy w kontakcie! Zapisz się na newsletter, a raz na jakiś czas wyślę ci powiadomienie o najważniejszych tematach dla twojego portfela. Otrzymasz też zestaw pożytecznych e-booków. Dla subskrybentów newslettera przygotowuję też specjalne wydarzenia (np. webinaria) oraz rankingi. Nie pożałujesz!

social-facebook social-feed social-google social-twitter social-instagram social-youtube social-linkedin social-rss top-search top-menu